علمی _ پزشکی

                                   بسم الله الرحمن الرحیم

مقدمه

اگر آنچه از درخت روی زمین است قلم شوند و یک دریا برای آن مرکب گردد و هفت دریا بر آن افزوده شود  تا بدین وسیله علم خدا نوشته شود این ها همه تمام می شوند و علم خدا پایان نمی پذیرد.

ضمن عرض سلام خدمت دوستان ، عزیزان و مطالعه کنندگان این وبلاگ ، وبا عرض تشکر جهت انتخاب شما برای مطالعه مطالب وبلاگ ، با یاری خداوند متعال و هم فکری و راهنمایی های د و ست وفامیل بزرگوار آقای جایدری عزیز  در یاری رساندن و راهنمایی بنده جهت ساخت وبلاگ، این وبلاگ را در بهار 1391 ایجاد نمودیم .

امید است اطلاعات اندک بنده در زمینه  علوم پزشکی و پیشگیری و کنترل بیماری ها  ، بتواند در جهت  حفظ سلامتی  ،تندرستی و نیک زیستی شما عزیزان قدم مثبتی بردارد.

سلامتی بزرگترین نعمتی است که خداوند به انسان عطا نموده و انسان ها قدر آنرا نمی دانند.

+ نوشته شده در  شنبه پنجم فروردین 1391ساعت 8:30  توسط سامان زمانی | 

نکاتی در مورد چربی خون

انواع چربی های موجود در خون کدامند ؟ انواع چربی های موجود در خون عبارتند از تری گلیسرید ، کلسترول و انواع آن .

کلسترول یک نوع چربی است که در همه ی سلول های بدن انسان یافت می شود بدن آدمی از کلسترول استفاده می کند تا یک سلول سالم داشته باشد علاوه بر این ، کلسترول در ساخت هورمون ها نیز نقش دارد اما زمانی که کلسترول موجود در خون از حد مجاز(120میلی گرم بر دسی لیتر) تجاوز کند ، چربی در جدار رگ ها رسوب می کند در نهایت این رسوب ها جریان طبیعی خون را در رگ ها دچار مشکل می کنند  این رسوب چربی ممکن است در عروق کرونر قلب باشد در این حالت قلب شما به اندازه کافی خون غنی از اکسیژن دریافت نخواهد کرد و خطر حمله قلبی افزایش خواهد یافت در فرایندی مشابه کاهش یافتن جریان خون به مغز می تواند موجب سکته مغزی شود.

چه عواملی بر غلظت کلسترول خون موثرند؟

1- نوع و مقدار مواد غذایی 2- وزن بدن 3- میزان فعالیت انسان 4- وراثت و ژن ها 5- سن و جنس

مشکل افزایش غلظت کلسترول خون معمولا از سن بیست سالگی آعاز می شود زنان در دوران قبل از یائسگی غلظت کلسترول خون کمتری نسبت به مردان هم سن خود دارند.

انواع کلسترول کدامند و هر کدام چه عملکردی دارند؟

1- کلسترول بد یاLDL  بالا رفتن این نوع کلسترول در خون منجر به گرفتگی رگ ها می شود اما افزایش نوع دوم کلسترول یعنی کلسترول خوب یا HDL  بر خلاف افزایش کلسترول بد عمل کرده و منجر به جلوگیری از عوارض افزایش کلسترول بد می گردد.

منظور از کلسترول بد یا LDL چیست؟

کلسترول بد ذرات کلسترول را در خون حمل می کند. LDL  دارای بالاترین میزان تری گلیسرید است  تری گلیسرید نوعی چربی موجود در خون است ،  vldl نیز همان ldl  ذرات کلسترولی را بزرگ تر ساخته  و منجر به رسوب کلسترول به دیواره رگ ها ، و تنگ و باریک شدن رگ های خون می شود

منظور از کلسترول مفید یا hdl  چیست؟

کلسترول خوب میزان بالای کلسترول بد را از جدار رگ ها برداشته و به کبد می برد هر اندازه میزان کلسترول مفید یا hdl  در خون بیشتر باشداحتمال رسوب کلسترول بد در دیواره رگ ها کمتر می شود و احتمال تنگ و باریک شدن عروق کرونر قلب و ایجاد سکته قلبی نیز کم می شود کلسترول خوب کلسترول بدی را که به  دیواره رگ ها رسوب کرده ، برداشته و به کبد می برد در کبد کلسترول به صفرا تبدیل می شود واز بدن دفع می شود زمانی که انسان یک رژیم غذایی داشته باشد که در آن از چربی های اشباع شده کمتر استفاده می شود ،سلول های کبدی آزادی عمل بیشتری داشته و راحت تر می توانند کلسترول بد را از بدن دفع کنند.

چگونه می توان hdl  یا کلسترول مفید خون را افزایش داد؟

1-    افزایش فعالیت بدنی : داشتن برنامه ورزشی و پیاده روی یا دویدن به اندازه یازده کیلومتر در هفته و سوزاندن 1200 کالری انرژی در هفته

2-    کم کردن وزن : با کاهش هر نیم کیلوگرم از وزن بدن، مقدا  hdl یک درصد افزایش می یابد

3-    خودداری کردن از مصرف سیگار

4-    خودداری از مصرف شکر ، نان های بدون سبوس ، سیب زمینی و برنج سفید به مقدار زیاد چون غذاهای پرکالری که منجر به افزایش قند خون می شوند،میزان کلسترول مفیدخون را پایین می آورند.

5- تری گلیسرید چیست؟ تری گلیسرید یکی از منابع مهم سوخت بدن است و برای تامین انرژی فعالیت های روزانه به کار می رود ، تری گلیسرید نیز مانند کلسترول هم در کبد متابولیزه و ساخته می شود و هم با مصرف مواد غذایی وارد بدن می شود مقدار تری گلیسرید خون یک ساعت بعد از صرف غذا افزایش می یابد این تری گلیسرید به تدریج در بافت چربی ذخیره می گردد و یا برای تامین انرژی بدن مورد استفاده قرار می گیرد

چه بیماری هایی بالارفتن چربی خون را سبب می شوند؟

بیماری بالا رفتن چربی خون  را بیماریهایی مانند کم کاری تیرویید ، برخی از ناراحتی های کلیوی و کبدی ، بیماری قند یا دیابت ، چاقی ، بعضی از عفونت ها ، اعتیاد به مصرف الکل ، ایدز و چند بیماری دیگر تشدید می کند همچنین بالارفتن چربی خون ممکن است به دلیل وجود بیماری دیگری نباشد برای تشخیص بالا بودن چربی خون باید میزان غلظت دو ماده کلسترول و تری گلیسرید را در خون اندازه گرفت در این میان افزایش کلسترول به عنوان عامل بیماری بالا بودن چربی خون ، بیشتر مد نظر قرار می گیرد.

بیماری بالا بودن چربی خون به چند نوع تقسیم بندی می شود؟

درنوع اول که در افراد جوان دیده می شود ، به دلیل نقص در برداشت تری گلیسرید و vldl بروز  می کنددر این حالت احتمال التهاب لوزوالمعده یا پانکراسیت، دردشکمی و بزرگ شدن کبد و طحال وجود دارد مصرف غذاهای چرب احتمال بروز علایم ذکر شده را بیشتر می سازد .

در نوع دوم بالا رفتن چربی خون ، میزان کلسترول بد به دلایل مختلفی افزایش می یابد در افرادمبتلا به ldl  بالا چربی خون باید با رعایت رژیم های غذایی کم چربی و مصرف دارو کنترل شود افزایش مصرف مواد نشاسته ای می تواند یکی از دلایل افزایش چربی خون باشد کاهش وزن و مصرف مواد نشاسته دار مفید مانند نان سبوس دار ، برنج قهوه ای و ماکارونی  در بهبود چربی خون تا حدی موثر است

در نوع سوم میزان  vldl و کلسترول خون بالا است میزان تری گلیسرید نیز بالاست در این افراد هم باید چربی خون با رعایت رژیم غذایی و مصرف دارو کنترل شود .

در نوع چهارم بیماری چربی خون میزان  تری گلیسرید بالاست ولی میزان کلسترول طبیعی یا کمی بالاست این نوع چربی خون می تواند با اختلال در سوخت و ساز، قندخون و چاقی همراه باشددر مبتلایان به این گروه ،محدودیت مصرف چربی وافزایش مصرف ترکیبات نشاسته ای می تواند از دلایل افزایش تری گلیسرید و ایجاد بیماری باشد

علائم چربی خون بالا چه می تواند باشد؟

کلسترول بالا معمولا هیچ علامتی ندارد انجام آزمایش خون تنها راه تشخیض کلسترول بالا است در تعداد کمی از بیماران ممکن است حلقه سفید رنگی دور سیاهی چشم ، یا رسوبات زرد رنگ چربی را روی پلک چشم مشاهده کنیم این رسوبات چربی ممکن است روی زانو - آرنج - کف دست –مفاصل - انگشتان و یا پاشنه پا دیده شود در این موارد پزشک معالج به جنبه ارثی بیماری مشکوک می شود واز تمام افراد خانواده بیمارمی بایست آزمایش به عمل آورد.

چه کسانی از لحاظ ابتلا به چربی خون بالا بیشتر در معرض خطر قرار دارند؟

اگر سابقه ی حمله قلبی داشته اید یا به بیماری دیابت مبتلا هستید یا گرفتگی رگ های قلب دارید،در رده های بسیار پرخطر مبتلا شدن به چربی خون بالا قرار دارید که باید هر سه ماه یک بار آزمایش چربی خون را به عمل آورید و میزان کلسترول بد یا VLDL را کمتر از 80 نگاه دارید

همچنین عواملی نظیر سیگار کشیدن - فشارخون بالا- میزان پایین کلسترول خوب یاHDL  و سن بالاتر از 45 سال در مردان و سن بالاتر از 55 سال در زنان ، اگر حتی کمتر از دو عامل خطرساز ذکر شده را دارند باید ldl را به کمتر از 100 میلی گرم بر دسی لیتر برسانند .

عوامل قابل کنترل موثر در افزایش کلسترول بد یا ldlوکاهش کلسترول خوب یاhdl  کدامند؟

عوامل قابل کنترل متعددی نظیر چاقی- بی تحرکی ورژیم غذایی نامناسب ، در افرایش کلسترول بد و کاهش کلسترول خوب وجود داردکه منتهی به افزایش کلسترول بد و کاهش کلسترول خوب می گردد

عوامل غیر قابل کنترل موثر  در افزایش کلسترول بد و کاهش کلسترول خوب چه می تواند باشد؟

فاکتورهای غیر قابل کنترل نیز در بروز این بیماری نقش دارند به عنوان مثال برخی بیماری های ارثی می توانند باعث شوند که سلول ها نتوانند کلسترول را جذب کنند یا موجب این امر شود که کبد مقدار زیادی کلسترول را ساخته و وارد خون گرداند.

چاقی چه اختلالی در چربی های خون ایجاد می کند؟

رژیم های غذایی که دارای مقدار زیادی چربی های اشباع شده هستند مثل گوشت قرمز و غذاهای سرخ شده ، می توانند علاوه برچاقی باعث بالارفتن کلسترول بد خون شوند چاقی همچنین باعث پایین آمدن سطح کلسترول خوب خون ، و بالا رفتن سطح تری گلیسرید خون می شود تری گلیسریدها بیشترین میزان چربی در مواد غذایی ،و همچنین بیشترین درصد چربی را در بدن آدمی  شامل می شوند.

چاقی و افزایش وزن چگونه محاسبه می شود؟

داشتن نمایه توده بدنی یا dna  برابر 30 یا بالاترانسان را مستعد ابتلا به کلسترول خون بالا می کند dna  باید به این صورت محاسبه شود ، وزن خود را بر حسب کیلوگرم بر مجذور قدتان بر حسب متر تقسیم کنید عددی که بدست می آید dna نام دارد در صورتی که عدد بدست آمده از محاسبه ذکر شده ، کمتر از 19 باشد شخص مورد بررسی کمبود وزن دارد اگر عدد بدست آمده از محاسبه dna  بین 19 تا 25 باشد شخص وزن طبیعی دارد اگر عدد محاسبه شده بین 25 تا 30 باشد شخص اضافه وزن دارد و اگر بیشتر از 30 باشد چاق است .

آیا کاهش وزن بر کاهش چربی خون موثر است؟

وزن متناسب یک عامل مهم در سلامت قلب و عروق است اضافه وزن می تواند سبب افزایش کلسترول بد یاldl  و کاهش کلسترول خوب یا  hdl شود.

چگونه باید  فهمید که چربی خون شخصی بالاست؟

اندازه گیری آزمایش چربی خون شامل محاسبه میزان کلی کلسترول ، اندازه گیری کلسترول بد یا ldl  ،اندازه گیری کلسترول خوب یا hdl  و اندازه گیری میزان تری گلیسرید است تری گلیسرید نوعی از چربی است که در نتیجه مصرف مواد قندی بالا می رود برای اندازه گیری دقیق آزمایش های خون باید 9 تا 10 ساعت قبل از انجام آزمایش چیزی خورده نشود  میزان کلسترول و تری گلیسرید خون با واحد میلی گرم بر دسی لیتر خون سنجیده می شوند.

چه کسانی باید بیشتر از سایر افراد چربی خون خود را اندازه بگیرند؟

توصیه می شود تمام افراد بالای 20 سال هر پنج سال یکبار کلسترول خون خود را اندازه گیری کنند اگر میزان کلسترول خون از 200 واحد بیشتر بود لازم است چند هفته بعد از انجام آزمایش ، کلسترول مجدد اندازه گیری شود در صورت بالا بودن مجدد کلسترول ، با توجه به  سایر شرایط بیمار از جمله مرد بودن بیمار- چاق بودن - سیگاری بودن - وجود دیابت - فشارخون و یا وجود سابقه سکته قلبی در پدر، مادر خواهر یا برادر بیماردر سن کمتر از 55 سال همچنین وجود یا عدم وجود بیماری قلبی و مغزی در بیمار  ارز یابی وبرای درمان چربی خون تصمیم گیری می شود.

راه های اصلی برای کاهش چربی خون کدامند ؟

رعایت نکات زیر به همه ی افراد مبتلا به چربی خون بالا توصیه می شود  اول : انجام ورزش به مدت سه روز در هفته توصیه می شود بهترین ورزش برای این منظور پیاده روی، دوچرخه سواری و شناست . دوم : حفظ وزن مطلوب و کاهش وزن در افراد چاق و بهبود وضعیت چربی خون بسیار مهم است . سوم : پرهیز جدی از مصرف الکل و سیگار. چهارم : توصیه های غذایی برای افراد مبتلا به چربی خون بالا رعایت شود . پنجم : در صورت صلاح دید پزشک و با تجویز او می توان از داروهایی که تری گلیسرید و کلسترول خون را کاهش می دهند استفاده کرد.

چربی های موجود در مواد غذایی چند نوعند؟

چربی های موجود در مواد غذایی دونوعند که عبارتند از: اول چربی های اشباع شده ، که در روغن های جامد ، کره ، خامه و چربی گوشت قرمز وجود دارند دوم چربی های اشباع نشده که منابع مهم آن اکثر روغن های مایع  ماهی روغن زیتون بعضی از دانه های روغنی مانند تخم آفتابگردان پسته ، بادام و گردو می باشد تاثیر چربی های اشباع نشده مانند چربی های اشباع شده نیست و مستقیما چربی خون را افزایش نمی دهند بعلاوه چربی های اشباع نشده موجود در ماهی  نه تنها خطر گرفتگی عروق را کاهش می دهد بلکه به رقیق شدن خون نیز کمک می کند.

منظور از چربی های اشباع شده چیست و در چه موادی وجود دارد ؟

چربی های اشباع شده چربی هایی هستند که معمولا در دمای اطاق  جامد هستند واز موادی مانند گوشت قرمز - سوسیس - کالباس - همبرگر- قلوه ، مغز و زبان کره ، پنیر ، شکلات ، نارگیل ، کلوچه ، پیراشکی و شیر پرچربی وجود دارد ومستقیما چربی خون را افزایش می دهند .

چه مواد غذایی در برنامه غذایی افراد مبتلا به چربی خون بالا باید حذف شود ؟

اول حذف کامل چربی های اشباع شده مانند کره مارگارین روغن های نباتی جامد و مایونزو چربی های موجود در گوشت قرمز و کله پاچه و قلوه دوم حذف لبنیات پر چرب و جایگزین کردن  لبنیات کم چرب به جای لبنیات پرچرب باید از مصرف خامه سرشیر پنیرهای خامه ای پیتزا و... خودداری شود سوم در مراحل اولیه پیدا شدن چربی خون که میزان کلسترول زیاد بالا نیست ، مصرف سه عدد زرده تخم مرغ درهفته بلامانع است ، ولی در شرایطی که میزان کلسترول بیش از اندازه بالاست ، بهتر است یا استفاده نشود یا در صورت نیاز یک عدد در هفته مصرف گردد مصرف سفیده تخم مرغ مانعی ندارد یک عدد زرده تخم مرغ 300 میلی گرم کلسترول دارد، نیاز انسان به کلسترول  300 میلی گرم در روز است نتیجه می گیریم یک انسان که هیچگونه ناراحتی بالا بودن چربی خون نداشته باشد ، با خوردن یک عدد زرده تخم مرغ در روز کل نیاز بدن خود را به کلسترول تامین می سازد و دیگر نیاز به مصرف هیچ چربی  دیگری در روز ندارد حال شخصی را تصور کنید که مشکل بالا بودن چربی خون دارد و زرده تخم مرغ مصرف کند ، بسیار به مشکل بالا رفتن کلسترول خود دامن زده است چهارم حذف تنقلاتی مانند کیک ، بیسکویت ، کلوچه،شیرینی ، پیراشکی و سایر مواد غذایی که دارای مقادیر زیادی از روغن های جامد و مواد قندی هستند . پنجم  حذف مصرف کله پاچه ، دل قلوه و جگر  که کلسترول بالایی دارند ششم حذف آجیل و دانه های روغنی ، در افراد دارای کلسترول بالا لزومی ندارد این افراد می توانند بجای استفاده از چربی های مضر که در سطرهای بالایی ذکر شد ، از دانه های روغنی استفاده کنند به عنوان مثال مصرف دو عدد گردو یا پسته یا بادام در روز بلامانع است ولی افرادی که دارای تری گلیسرید بالا هستند باید مصرف دانه های روغنی راهم محدود کنند هفتم حذف و محدودیت محصولات فراوری شده و غذاهای آماده مانند سوسیس ، کالباس ، همبرگر و پیتزا و غذاهای کنسرو شده که در طی فرایند ساخت ، مقدار زیادی چربی های اشباع و ادویه جات به آن ها اضافه شده است . هشتم استفاده از روغن های مایع مانند روغن زیتون کانالا کنجد هسته ی انگور و ذرت بجای روغن های جامد. نهم حذف یا محدود کردن کربوهیدرات های ساده مثل مواد قندی شامل قند ، شکر، مربا ، شربت کارامل ، نوشابه نان و برنج سفید و استفاده بیشتر از نان سبوس دار و برنج قهوه ای . دهم حذف شیرهای فراوری شده مثل شیرکاکاو شیر قهوه و شیرموز با ماندگاری بالا .

چه تغییراتی در نحوه مصرف مواد غذایی برای کاهش چربی خون باید انجام داد ؟

اول برنج باید بصورت کته و بدون روغن طبخ شود  و پس از پخته شدن مقداری روغن مایع به آن اضافه شود . دوم گنجاندن سبزی ها و میوه های تازه به مقدار زیاد در برنامه غذایی روزانه ، مانند کرفس - لوبیاسبز - کدو - مارچوبه - کلم بروسلی و... سوم مصرف روزانه نضف لیوان هویچ رنده شده چهارم مصرف روزانه یک عدد سیب باپوست مخصوصا در افراد دارای کلسترول بالا. پنجم مصرف حبوبات و گوجه سبز به میزان سه الی چهار بار درهفته . ششم استفاده از ا دویه مفید زردچوبه به میزان متعادل ، تحقیقات جدید حاکی از آنست که زردچوبه حاوی ماده مفید پرکنین است و در کاهش کلسترول و گرفتگی عروق بسیار کارآمد است استفاده از سماق و زیره هم مفید است . هفتم انجام پیاده روی سه بار در هفته هر بار به مدت سی دقیقه .هشتم مصرف خوردنی های حاوی ویتامین c  مثل گوجه فرنگی ، لیمو ترش ، جعفری ، توت فرنگی ، فلفل دلمه ای و مرکبات و سبزیجات تازه . نهم استفاده از ماهی به دلیل داشتن اسیدهای چرب اومگا تری به میزان دوبار در هفته . دهم استفاده از کدوی خام رنده شده به همراه شوید و ماست کم چرب به عنوان میان وعده . یازدهم استفاده از گوشت سفید مانند گوشت مرغ ماهی  و بو قلمون بجای گوشت قرمز و استفاده از گوشت گوساله کم چرب بجای گوشت گوسفند  ، بد نیست بدانید گوشت های قرمز بدون هیچگونه چربی و به صورت لخم ، دارای 40 درصد چربی بصورت نامریی در درون خود گوشت هستند میزان چربی در گوشت مرغ 25 درصد و در گوشت ماهی 15 درصد می باشد .

کاهش مصرف مواد غذایی حاوی اسیدهای چرب فرانس ، چگونه در کنترل چربی خون نقش دارند ؟

ثابت شده است که اسیدهای چرب فرانس موجب افزایش کلسترول بد یا LDL و کاهش کلسترول خوب یا hdl می گردد اسیدهای چرب فرانس در روغن های جامد موجود در شیرینی ها -  بیسکویت های کرمدار - غذاهای سرخ شده و آماده و برخی از مارگارین ها موجود است اکثر اسیدهای چرب فرانس از طریق روغن های هیدروژنه جامد وارد بدن می گردد توصیه می شود دریافت اسیدهای چرب فرانس  و منابع آن ، کاهش یابد و یا حذف گردد.

کدام مواد غذایی مکمل در کنترل چربی خون موثرهستند ؟

کنگر - پیاز- جو - سیر  می تواند بعنوان مکمل در کنترل چربی خون موثرباشد .

ورزش منظم به کنترل میزان چربی خون کمک می کند داشتن روزانه 30 تا 60 دقیقه فعالیت بدنی شامل پیاده روی تند و شنا بسیارمی تواند موثر باشد . رعایت رژیم غذایی ،استفاده از درمان های جایگزین و استفاده از برخی گیاهان دارویی و میوه ها نتایج رضایت بخشی در کنترل چربی خون بالا دارد .عدم استفاده از سیگار به افزایش کلسترول خوب کمک می کند ، مزایای ترک سیگار تنها به این مورد ختم نمی شود تنها بیست دقیقه بعد از ترک سیگار ، فشارخون کاهش می یابد بعد از گذشت زمان معادل 24 ساعت از ترک سیگار ، خطر حمله قلبی کاهش می یابد بعد از یکسال عدم استفاده از سیگار ، احتمال ابتلا به ناراحتی قلبی به نصف زمانی می رسد که شخص از سیگار استفاده می کرده است بعد از پانزده سال گذشت زمان از ترک سیگار احتمال ابتلا به ناراحتی قلبی در فردی که سیگار را ترک کرده است و فردی که اصلا سیگار نکشیده است برابر است.          پایان

 

 

 

+ نوشته شده در  جمعه بیستم اردیبهشت 1392ساعت 14:40  توسط سامان زمانی | 

قلب انسان برای آنکه بتواند خون - اکسیژن - قندها و به طور کلی آنچه را که در خون وجود دارد ، را به سراسر نقاط بدن بفرستد،باید خون را پمپ کند

تعریف فشار خون

نیرویی که قلب به خون وارد می کند تا خون به واسطه این نیروبه سراسر بدن  ارسال شود ،فشار خون نام دارد میزان این نیرو که بر حسب میلی لیتر جیوه اندازه گیری می شود،120  بر روی 80 میلی گرم بر دسی لیتر است.

در اندازه گیری فشار خون، فشار 80 میلی گرم بر دسی لیتر را ، با عنوان فشار خون مینی موم minimize وفشازخون 120 میلی گرم بر دسی لیتر ،را فشار ماگزیمم maximize  نام می برند فشارخون مینی موم ، مربوط به انقباض دهلیز ها و فشار خون ماگزیموم مربوط به انقباض بطن ها است.

پمپاژخون به وسیله عضله قلب ، با فشار 120 بر روی 80 طبیعی و لازم و برای حیات آدمی ضروری است اما اگر فشار خون در وجود انسان به میزان زیادی بالا رودعوارض وخیم و جبران ناپذیری را در پی خواهد داشت.

تعریف بیماری فشارخون: اگر میزان پمپاژخون به وسیله قلب، از حد طبیعی آن یعنی 120 میلیگرم بر روی 80 بالاتر رود و به رقم 140 میلی گرم بر روی 90 برسد ،بیماری فشارخون ایجاد می گردد

ابتدا باید بدانیم که به چه دلیل فشار خون در وجود انسان بالا می رود

عواملی نظیر مصرف سیگار و قلیان و مصرف دخانیات- عامل وراثت- بیماری دیابت -مصرف الکل - استرس - بی تحرکی - چاقی - نارسایی کلیه - مصرف زیاد نمک -پرکاری تیروئید و تنگ شدن عروق بدن مخصوصا عروق کرونر قلب ،از عواملی هستند که منجر به بالارفتن فشار خون در وجود انسان می شود.

برای پیشگیری و کنترل فشار خون چه باید کرد؟

بهترین و ساده ترین و ارزان ترین راه برای کنترل فشار خون، انجام  پیاده روی است انسان با انجام  راه پیمایی ، به میزان حداقل نیم ساعت در روز ،تا حدود زیادی می تواند از بروز فشارخون پیشگیری کند و در صورت ابتلا به فشار خون،به کنترل بیماری خود کمک کند.

عواملی چون ترک سیگار وعدم مصرف دخانیات- کنترل بیماری دیابت- پرهیز از استرس و مصرف نکردن الکل و کاهش استفاده از چربی های اشباع شده را هم در کنترل فشار خون باید مورد توجه قرار داد.

عامل بسیار مهم دیگر در بالا رفتن فشار خون چاقی وداشتن اضافه وزن است چافی به ازدیاد تعداد سلول های چربی در بدن شخس دارای اضافه وزن می انجامد سلول های چربی هم مانند سایر سلول های بدن،سلول های زنده ای هستند که به خون رسانی – اکسیژن و هورمون نیاز دارند قلب نیز ناگزیر است که برای ادامه حیات این سلول های زنده، به آن ها خون رسانی کند بدین صورت با بالارفتن وزن هم کار قلب مشکلتر می شود هرسه کیلوگرم اضافه وزن یک درصد به کار قلب می افزاید وهم باعث ازدیاد میزان فشار خون بالا می شود .

عامل بسیار مهم دیگر در کنترل فشارخون ، حذف یا محدود کردن نمک طعام از غذای مورد استفاده شخص دارای فشارخون بالا است اگر انسان مصرف نمک راتنها به نمک موجود در نان محدود کند تا حدود زیادی به کنترل فشار خون کمک کرده است.

عامل مهم دیگری که در تغذیه افراد مبتلا به فشارخون ، باید مورد توجه قرار گیرد مصرف کردن چای سبز است،چای سبز با داشتن آنتی اکسیدان های بالا و افزایش میزان ادرار و کاهش میزان آب در بدن ، نقش بسیار مهم در کاهش فشار خون دارد چای سبز اثری شبیه قرص شیمیایی هیدروکلروپارزاید دارد و باعث افزایش میزان ادرار می شود.

عامل مهم دیگر در تغذیه افراد مبتلا به فشارخون ، مصرف سیر است ، سیر باعث کنترل چربی خون و جلوگیری از رسوب کلسترول مضر خون یا  ldlبه دیواره رگ ها می شود و از تنگی عروق جلوگیری می کندعلاوه بر این فایده سیر موجب باز شدن رگهای بدن و طراوت  رگ ها می گردد و از این طریق به کنترل و کاهش فشار خون کمک می کند.

عامل دیگری که افراد دارای فشارخون بالا ، باید به آن توجه داشته باشند  مصرف زیاد میوه ها و سبزیجات است میوه هایی مانند هلو - آلو- شلیل وگلابی بسیار به طراوت رگها و به تنظیم فشار خون کمک می کنند.

عامل دیگر استفاده محدود از گوشت قرمز می باشد افرادی که دارای فشار خون بالا هستند بهتر است بیشتر از گوشت های سفید مانند گوشت مرغ و ماهی استفاده کنند.

ظرفیت وجود افراد مختلف در تحمل میزان بالای قشار خون ماگزیمم ،متفاوت است برای محاسبه این ظرفیت در وجود خودتان یا افراد دیگر ، فرمول ساده ای را عنوان می نمایم که با بکار بردن آن به راحتی می توانید میزان تحمل فشارخون  ماگریمم را در وجود خود تشخیص دهید

سن خود را به صورت عدد بر روی یک برگ کاغذ یادداشت کنید،در قسمت سمت چپ  عدد نوشته شده که معرف سن شماست عدد یک را اضافه کنید عدد بدست آمده عددی است که حداکثر میزان مجاز و قابل تحمل بالا رفتن فشار خون ماگزیمم را در بدن شما نشان می دهد.

مثلا شخصی را تصور کنید که شصت سال سن دارد  ما سن این شخص را به رقم می نویسم60 سال    به رقم سمت  چپ سن  این شخص عدد یک را ااضافه می کنیم می شود 160  این عدد برابر با بیشترین مقدار قابل تحمل فشارخون ماگزیمم در بدن فرد ذکرشده است.

برای اندازه گیری فشار خون ، از دو نوع مختلف دستگاه اندازه گیری ، استفاده می شود 1- دستگاه نوع اول که با یک پمپ باد کننده هوا  کار می کند و دستی است 2- دستگاه نوع دوم که دیجیتال است و اندازه گیری فشار خون با این دستگاه کاملا اتوماتیک است.

میزان دقت در اندازه گیری فشارخون در دستگاه هایی که با پمپ کار می کنند بهتر و دقیق تر است.

بهترین زمان برای اندازه گیری فشارخون ، صبح ها قبل از ناشتا و عصرها ساعت 4 یا5 بعد از ظهر است در مورد عوارض فشار خون بالا ، مهمترین عارضه فشار خون بالا را می توان سکته های قلبی و مغزی نام  برد وهمچنین  فشارخون بالا می تواند به کلیه ها  و شبکیه چشم آسیب برساند .

 

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و هفتم مهر 1391ساعت 1:4  توسط سامان زمانی | 

 

      از هزاران سال پیش علائمی نظیر پر نوشی ، پر خوری و پر ادراری،توجه پزشکان را به بیماری قند معطوف می داشت آزمایش ادرار برای تشخیص بیماری قند،یکی از اولین آزمایش هایی بود که توسط انسان انجام می گرفت و سابقه ای دو یا سه هزار ساله دارد متاسفانه تا اواسط قرن بیستم میلادی تمام بیماران مبتلا به دیابت سرنوشت مشترکی داشتند ،( مرگ ) . کشف انسولین توسط دکتر فردریک  دانسین وچارلز دیت  در سال 1921 و کشف ساختار شیمیایی انسولین توسط فردریک چنجر در سال 1955 ،هزاران بیمار مبتلا به دیابت را از مرگ حتمی نجات داد گرچه با کشف انسولین و استفاده  از آن ،طول عمر بیماران افزایش چشم گیری داشت  اما ظهور عوارض دراز مدت و حاد دیابت از جمله رتینو پاتی ، نورو پاتی و سکته های قلبی و مغزی ، موجب شد تا چند سال از عمر بیماران با ناتوانی سپری شود اگر چه قبل از کشف انسولین کمیت عمر بیماران مبتلا به دیابت اهمیت داشت ،پس از کشف این هورمون کیفیت عمر بیماران ، مورد توجه قرار گرفت در دهه های نود  میلادی نتایج مطالعه های علمی اثر کنترل دقیق قند خون را در پیشگیری از عوارض مزمن و حاد دیابت ثابت کرد از سوی دیگر تغییرات گسترده در شیوه زندگی و  پدیده صنعتی شدن جوامع ، موجب رشد چشم گیر شیوع بیماری دیابت نوع  دوم شد در حالی که تعداد بیماران مبتلا به دیابت در جهان در سال 1985 در حدود سی ملیون نفر بود ، تنها طی مدت پانزده سال ، این جمعیت به صد و چهل میلیون نفر افزایش یافت پیش بینی می شود جمعیت مبتلایان به دیابت در جهان تا سال 2025 میلادی از مرز سیصد و سی ملیون نفر بگذرد و طی این مدت میزان افزایش تعداد بیماران، در جوامع در حال توسعه 177 درصد و جوامع توسعه یافته 42  درصد خواهد بود یکی از مهمترین دلائل  کاهش رشد بیماری در جوامع توسعه یافته،اتخاذ راه کارهای پیشگیرانه و آموزش بیماران و دست اندرکاران کنترل این بیماری است خوشبختانه در ایران برای پیشگیری از بیماری دیابت اقدامات مناسبی به عمل آمده است، اما برای کنترل این بیماری ، راه درازی را در پیش داریم یکی از مهمترین اقدام هایی که باید صورت گیرد ،تهیه و تدوین مجموعه های آموزشی ،با هدف  آموزش جهت آگاهی بیماران مبتلا به دیابت بوده ، و امیدوارم مجموعه اطلاعات موجود در این وبلاگ ، به عنوان وسیله کمک آموزشی بتواند مورد توجه و استفاده شما عزیزان قرار گیرد.

تاریخچه دیابت

دیابت بیماری است که از زمان های بسیار قدیم شناخته شده بوده است ، درآثار طبی مصریان قدیم و یونانی یان باستان،دیابت توضیح داده شده است و در واقع دیابت یک کلمه یونانی است و به معنای غلیظ شدن قند در ادرارمی باشد در آثار دانشمندان اسلامی از جمله زکریای رازی و بو علی سینا ، بیماری دیابت بعنوان بیماری افشان نامیده شده است و توضیح داده شده است که شخص مبتلا به دیابت دچار عطش زیاد – تمایل به نوشیدن آب زیاد و ادرار زیاد می باشد و ادرار  فرد شیرین مزه است و فرد مبتلا به دیابت دچار کاهش وزن می شود ، داروهای مختلفی را برای کنترل دیابت، در کتاب های یونانی یان و همچنین دانشمندان اسلامی توضیح داده اند اما اندازه گیری قند موجود در ادرار در قرن های هفدهم و هجدهم امکان پذیر گردید و از آن زمان بود که توانستند بفهمند که با تشخیص آزمایش ،فرد دیابتی چه فردی است و تا قبل از آن اندازه گیری قند امکان پذیر نبود در قرن نوزدهم هم اندازه گیری قند در خون امکان پذیر شد و بر این اساس تعریف مشخصی از دیابت به صورت افزایش مشخص گلوکز پلاسما تعریف شد.

تعریف دیابت و سندرم متابولیسم

چاقی شکمی- تری گلبسرید مساوی یا بالاتر از 150- HDL یا کلسترول مفید پایین تر از 40 در آقایان و کمتر از 50 در خانم ها - فشارخون مساوی یا بالاتر از 130 بر روی 85 و قند خون مساوی یا بالاتر از 110 و چاقی شکمی ، این چند عامل را به عنوان عوامل زمینه ساز سندرمی معرفی کرده اند که سندرم متابولیسم نام دارد اگر فردی از این چند عامل ذکر شده سه عامل را داشته باشد گفته می شود که این شخص دارای سندرم متابولیسم است ، مفهوم سندرم متابولیسم به این معنا است که این فرد ، بیشتر احتمال دارد که به بیماری های قلبی و عروقی ـ انسداد عروق قلب و همچنین بیشتر احتمال دارد که به بیماری دیابت نوع دوم دچار شود.

دیابت چیست؟

دیابت به علت بالا بودن مداوم قندخون ایجاد می گردد ،افزایش قندخون دو علت می تواند داشته باشد یا لوزوالمعده قادر نیست به میزان کافی انسولین ترشح نماید و یا سلول های بدن نمی توانند به انسولین ترشح شده پاسخ داده و قند خون را مصرف کنند انسولین هورمونی است که در بدن تولید می شود و باعث می شود قند، یا به عبارتی انرژی حاصل از مصرف غذاها در بدن مورد استفاده قرار گیرد در بدن یک فرد سالم کربوهیدرات ها در روده کوچک ، به گلوکز و دیگر قندهای ساده تبدیل می شوند ، سپس گلوکز ازروده کوچک به خون جذب می شود و از طریق جریان خون به سراسر بدن از جمله کبد و عضلات انتقال می یابد و مقداری ازآن برای تامین انرژی مصرف می شود و مقداری نیز برای مصارف بعدی ذخیره می گردد،در یک فرد مبتلا به دیابت نیز مانند افراد سالم، کربوهیدرات ها به قندهای ساده تبدیل می گردند و بعد وارد جریان خون می شوند اما مشکلی که این بیماران با آن روبرو هستند آنست که گلوکز نمی تواند وارد سلول ها شود پس می توان نتیجه گرفت که کربوهیدرات ها ، خود مشکل ساز نیستند بلکه مشکل اصلی عدم توانایی بدن در استفاده از این مواد برای تولید انرژی است.

قبلا گفته می شد اگر در ادرار فردی، قند قابل اندازه گیری یا به عبارت دیگر گلوکز قابل اندازه گیری موجود باشد ، دیابتیک تلقی می شود ولی این روش آزمایش یک روش کافی برای به وجود آمدن دیابت نبود ، روش های جدیدتر آزمایشگاهی ،اندازه گیری کمی گلوکز پلاسما امکان پذیر شد تعریفی که در گذشته از دیابت وجود داشت به این صورت بود که قند خون فرد بعد از هشت ساعت از ناشتا ،مساوی یا بالاتر از 140 در صد سی سی باشد به شرط اینکه این آزمایش دو بار تکرار ، و مورد تایید قرار می گرفت و یا اینکه تست تحمل گلوکزبه اینصورت برای فردی انجام می شد که بعد از حدود 14 ساعت از زمان ناشتا گذشته، 75 گرم گلوکز به صورن محلول به فرد داده می شد تا میل کند بعد از دو ساعت ،قند خون فرد اندازه گیری می شد و اگر قند خون دو ساعت بعد از مصرف گلوکز ، مساوی یا بالاتر از 200 میلی گرم در  صد سی سی باشد فرد دیابتیک تلقی می شود و یا اینکه یک زمانی در روز ،صرف نظر از ساعت صرف غذا ، قند خون فرد اندازه گیری می شد و نتیجه آزمایش مساوی یا بالاتر از 200 میلی گرم می شد در سال 1997 میلادی با توجه به تحقیقات جدیدتری  که نشان داد که در قندهای ناشتای زیر 140 میلی گرم،ممکن است عوارض مزمن دیابت بخصوص عوارض چشمی دیابت هم ایجاد شود ، تعریف دیابت از قند ناشتای 140 یا بالاتر ، به قند ناشتای 126 یا بالاتر تغییر پیدا کرد بنابراین امروزه فردی را مبتلا به دیابت تلقی می کنیم که قند ناشتای وی مساوی یا بالاتر از 126 باشد و این آزمایش دو بار تایید شود  یا اینکه در طول روز یک قند مساوی یا بالاتر از 200 داشته باشد و علائم بیماری را هم داشته باشد البته جدیدا معتقدند که قند ناشتای یک فرد سالم باید بین 70 تا 90 باشد و افرادی که قند ناشتاشان بین 90 و 126داشته  باشند تری دیابتیک نامیده می شوند و این افراد دارای دیابت نهفته یا پنهان می باشند و در آینده بیشتر احتمال دارد که به بیماری دیابت نوع دوم دچار شوند این ملاک های جدید تعریف دیابت می باشد . ممکن است فردی بر اساس نتایج آزمایش ها ،مبتلا به دیابت باشد ولی هیچ گونه علائم بالینی نداشته باشد و به این خاطر است که بسیاری از بیماران مبتلا به دیابت ،از دیابت خود بی  خبرند به طور متوسط تخمین زده می شود 5  تا 7 سال از شروع سابقه ابتلای فرد به دیابت می گذرد و بعد از آن فرد متوجه می شود.

محل تولید انسولین در بدن کجاست؟

انسولین در پانکراس یا لوزوالمعده ،غده ای به طول پانزده سانتیمتر در پشت معده تولید می شود پانکراس در افراد سالم روزانه به میزان کافی انسولین ترشح می کند اما در افراد مبتلا به دیابت یا اصلا انسولینی ترشح نمی شود یا انسولین مترشحه به میزان کافی نمی باشد در نتیجه قند موجود در خون جذب سلول نمی شود و در نتیجه میزان آن در خون بالا می رودو بدن دیگر قادر به تولید انرژی از قند نیست.

نشانه های دیابت چیست؟

دیابت اغلب یک بیماری بی سر و صدا می باشد، سطح نسبتا بالای قند خون در حدود 170 تا 200 میلی گرم نشانه ای را در بیمار ایجاد نمی کند و ممکن است برای ماه ها و سال ها علامت دار نشود در طول این زمان بدن می تواند در معرض خطرات ناشی از افزایش قندخون قرار گیرد  افزایش زیاد قند می تواند این نشانه ها را ایجاد کند تکرر ادرار- تشنگی فراوان- دیربهبودیافتن زخم ها و عفونت –کاهش وزن – ضعف و کاهش نیروی جسمی.

خطرات ناشی از افزایش قندخون کدامند؟

اگر قندخون به شدت افزایش یابد ، در کنار علائم افزایش قندخون ، فرد مبتلا به دیابت ممکن است درمعرض خطرات جدی تری قرار گیرد اگر قندخون بطور مستمر و طی سالیان متمادی بالا باشد،با تاثیر بر عروق کوچک و اعصاب،عوارض دیر رس دیابت در چشم ها – کلیه ها و پاها بروز خواهد کرد با کنترل دیابت  و تنظیم قندخون در حد نزدیک به طبیعی ، می توان از این عوارض جلوگیری کرد.

چند  نوع دیابت وجود دارد؟

قبلا دیابت را ، به دیابت وابسته به انسولین و دیابت غیر وابسته به انسولین طبقه بندی می کردند ولی دیده شده است که مکانیسم ایجاد این دو نوع دیابت کاملا با هم متفاوت است و همینطور بسیاری از افرادی که بیماری دیابت آنان ، به عنوان دیابت غیر وابسته به انسولین طبقه بندی می شد در طی بیماری و بعد از گذشت چندین سال ،برای کنترل بیماری خود وابسته به تزریق انسولین می شدند و صرفا به قرص های خوراکی پاسخ نمی دادند به همین دلیل طبقه بندی دیابت در یک دهه گذشته به صورت دیگری تغییر کرده است.

مهمترین انواع دیابت:1- دیابت نوع یک: بیمارانی که مبتلا به بیماری دیابت نوع یک هستند اغلب لاغرند و معمولا شامل گروه سنی کودکان- نوجوانان و جوانان می شوند در بدن این افراد انسولین یا اصلا ساخته نمی شود یا به میزان بسیار ناچیز ساخته می شود و برای جبران کمبود انسولین، باید انسولین تزریق شود حدود 10 یا 15 درصد از بیماران مبتلا به دیابت در این گروه قرار دارند

دیابت نوع یک به علت تخریب سلول های سازنده انسولین در لوزالمعده یا همان سلول های بتای جزایر لانگرهانس ایجاد می شود علت این تخریب فعال شدن واکنش های ایمنی بدن علیه این سلول هاست . چرا سیستم ایمنی بدن ناگهان علیه سلول های بتای پانکراس فعال می شود و این سلول ها را تخریب می کند ،هنوز بطور دقیق مشخص نیست ولی احتمال می رود یک عامل خارجی درشروع این پدیده دخالت داشته باشد این عامل خارجی در بسیاری از موارد یک ویروس است که بعد از ورود به بدن می تواند علت فعالیت نابه هنجار سیستم ایمنی بدن باشد دسته ای از بیماری ها وجود دارد که به عنوان بیماری های خود ایمن تلقی می شوند منظور از این بیماری ها،بیماری هایی است که سیستم ایمنی بدن را علیه بافت های خودی بدن فعال می کنند و به جای اینکه سیستم ایمنی بدن علیه عوامل  بیگانه مثل ویروس ها – باکتری ها و میکروب ها عمل بکند ، در بیماری های خودایمنی ،علیه خود بافت های بدن مثل پوست مثل مفاصل مثل کبد و تیروئید و از جمله بیماری دیابت نوع یک فعال می شود.

دیابت نوع دو : اغلب افراد مبتلا به این دیابت چاق و در سنین بالا هستند این افراد می توانند مدت ها با تغذیه صحیح و کاهش وزن درمان شوند زیرا در بدن این افراد ابتدا به اندازه کافی انسولین ساخته می شود و در صورت کاهش وزن می توانند مدت ها بدون انسولین درمان شوند اما در غیر این صورت جهت کنترل قند خون مجبور خواهند شد ،از داروهای خوراکی یا انسولین استفاده کنند 75 تا 90 درصد از جمعیت بیماران مبتلا به دیابت را ،بیماران مبتلا به دیابت نوع دوم تشکیل می دهند دیابت نوع دوم به علت زمینه های ژنتیکی اتفاق می افتد و با افزایش سن و افزایش وزن و چاقی در افرادی که مستعد هستند ایجاد میشود وعموما در افراد بالای 30 سال دیده می شود.

دیابت حاملگی: دیابت حاملگی نوعی دیابت است که بطور ناگهانی در دوران بارداری بروز می کند در آمریکا از هر 100 زن باردار ،3 تا 8 نفر به دیابت حاملگی دچار می شوند دیابت به معنای آن است که قندخون خیلی بیشتر از حد طبیعی بالا است بدن انسان گلوکز را برای تامین انرژی مصرف میکند ولی بالا بودن میزان گلوکز در خون ، بسیار مضر است بخصوص زمانی که زن بارداری، باردار باشد زیادی گلوکز در وجود مادر می تواند به جنین آسیب بزند اگر زنی مبتلا به دیابت نوع یک یا دو باشد و قصد باردار شدن دارد حتما باید با پزشک خود مشورت داشته باشد

در دیابت حاملگی ،خانم هایی بیشتر مستعد دیابت بارداری هستند که سابقه ابتلا به دیابت نوع دوم ،در پدر یا مادر یا خواهر و برادرها دارند ، سابقه ابتلا به دیابت بارداری را در بارداری های قبلی خود دارند ، سابقه سقط جنین های مکرر یا تولد نوزادان بیشتر از 4 کیلوگرم را داشته اند ، این خانم ها  در صورتی که در زمان بارداری سن بالای 30 سال دارند،برای اینکه دچار دیابت بارداری نشوند ، باید قبل از بارداری سعی کنند وزن ایده آل خود را پیدا کنند.

چه عواملی موجب بروز بیماری دیابت  بارداری می شود؟

تغییرات هورمونی و افزایش وزن مسئله ای است که در بارداری افراد سالم رخ می دهد ولی همین تغییرات ، ساخت هورمون انسولین را که وظیفه آن انتقال قند موجود درخون ، به درون سلول است، در بدن مختل می کند وقتی این اتفاق می افند ، بدن انسان انرژی لازم را از غذایی که مصرف می کند به دست نمی آورد.

عواملی که فرد را برای ابتلا به دیابت مستعد می کنند کدامند؟

عوامل خطرساز ابتلا به بیماری دیابت نوع دوم کدامند؟

وجود سابقه خانوادگی ابتلا به دیابت نوع دوم – وزن بالا– سن بالای 40 سال – سابقه دیابت بارداری – مصرف  داروهایی که خطر ابتلا به دیابت را بیشتر می کنند مانند کورتون ها – فشار خون بالا – سابقه حمله قلبی یا سکته مغزی

در مورد روش های پیشگیری از دیابت،باید این نکته ذکر شود که متاسفانه تا به امروز روش پیشگیری مناسبی برای دیابت نوع یک پیدا نشده است علی رغم تحقیقات بسیار گسترده ای که انجام شده ، و در حال انجام است،انسان قادر نیست که از بروز دیابت نوع یک ،در جمعیت کودکان و نوجوانان پیشگیری به عمل آورد ،گرچه می توان پیش بینی کرد که احتمال بروز دیابت نوع یک در چه افرادی بیشتر وجود دارد.اما در مورد پیشگیری از دیابت نوع دو ،روش های موثری وجود دارد دیابت نوع دوم زمینه ارثی قوی دارد و متاسفانه انسان قادر به تغییر زمینه ارثی نیست ولی باید دانست کسانی که زمینه ارثی ابتلا به دیابت نوع دوم را دارند، با افزایش وزن و کاهش فعالیت های جسمی،احتمال ابتلا به دیابت نوع دوم را بیشتر پیدا می کنند .

کنترل بیماری دیابت نوع دوم چگونه است؟

دیابت نوع دوم بخوبی قابل درمان و کنترل است در بعضی از بیماران ،با تغییر شیوه زندگی وبکارگیری رژیم غذایی وانجام ورزش ،بیماری میتواند بهبود یابد در مواقعی که تغییر عادات زندگی،به وسیله فرد غیر عملی باشد ، می توان از درمان دارویی استفاده کرد.

نکته مشترک میان بیماری های دیابت نوع اول و دوم:نکته مشترک میان بیماری دیابت نوع اول و نوع دوم آنست ،که در هر دو بیماری قندخون به شدت بالا می رود.

تفاوت بین بیماری دیابت نوع یک و دیابت نوع دو : تفاوت اساسی بین این دو نوع دیابت آن است که در بیماری دیابت نوع یک،فرد مبتلا به این بیماری برای ادامه زندگی نیاز به تزریق انسولین دارد زیرا سلول های بتای لوزالمعده شخص بیمار ، از بین رفته است و بدن بیمار قادر به ترشح انسولین نمی باشد ،اگرچه بعضی از افراد مبتلا به دیابت نوع دوم،نیاز به تزریق انسولین پیدا می کنند،اما غالبا شروع مصرف انسولین در این افراد ،پس از عدم پاسخ مناسب به درمان دارویی صورت می گیرد.

علائم و نشانه های بیماری دیابت نوع یک:تشنگی شدید ، افزایش ادرار،افزایش اشتها و کاهش وزن علاوه بر موارد ذکر شده ،

خستگی ، ضعف و دیر بهبود یافتن زخم ها به دلیل پایین آمدن کارآیی مفید سیستم ایمنی به واسطه افزایش قند، و عفونت از دیگر عوامل است.

کنترل بیماری دیابت نوع یک چگونه صورت می گیرد؟ هدف از کنترل بیماری دیابت نوع یک آنست که قندخون ناشتا در محدوده 90 تا 130 میلی گرم بر دسی لیترتنظیم شود و قندخون دو ساعت بعد از صرف غذا در حدود 170 میلی گرم بر دسی لیتر تنظیم شود برای رسیدن به این هدف ، باید انسولین مورد نیاز بدن انسان مبتلا به دیابت ، روزانه مصرف شود انسولین تزریقی به کمک رژیم غذایی و فعالیت بدنی،قندخون مبتلایان به دیابت را متعادل می کند در بدن افرادی که به بیماری دیابت مبتلا نیستند،انسولین بطور خودکار و با توجه به میزان قند موجود در خون ، تحرک فرد و میزان استرسی که فرد دارد ، به صورت متعادل ترشح می شود اما در بدن مبتلایان به دیابت نوع یک ، فرد بیمار باید این تعادل را با یک برنامه ریزی منظم برقرار سازد.

آزمون خطر ابتلا به دیابت ؟ با پاسخ گویی به سوالات زیر می توانید میزان ابتلایتان به دیابت را تخمین بزنید سوال ها را با درست یا نادرست بودن علامت بزنید

1-  نوزادی با وزن بیشتر از 4 کیلوگرم به دنیا آوردن

2- دارا بودن خواهر یا برادر مبتلا به دیابت

3-مبتلا شدن  یکی از والدین به دیابت

4- دارا بودن وزن مساوی یا بالاتر از دو رقم سمت راست قد ، بر حسب سانتیمتر

5- داشتن سن زیر65 سال و کم ورزش کردن یا اصلا ورزش نکردن

6- داشتن سن بین 45 تا 64 سال

7-داشتن سن 65 سال یا بالاتر

جواب درست سوال یک 1 امتیاز- جواب درست سوال دو 1 امتیاز- جواب درست سوال سوم 1 امتیاز – جواب درست سوال چهارم 5 امتیاز- جواب درست سوال پنجم 5 امتیاز- جواب درست سوال ششم 5 امتیاز- جواب درست سوال هفتم 9 امتیاز اگر امتیاز شما 10 یا بالاتر است احتمال بالایی برای ابتلای شما به بیماری دیابت وجود دارد اگر امتیاز شما بین 3 تا 9 است ، در حال حاضر احتمال کمی برای ابتلا به دیابت دارید اگر امتیاز شما بین 0 تا 2 است ،احتمال ابتلای شما به دیابت بسیار اندک است .

 

دیابت و اشتغال

مهمترین مشکلی که افراد مبتلا به دیابت در مورد اشتغال خود دارند حملات هیپوگلیسمی یا افت قند خون است در هنگام این حملات فرد دچار عدم تمرکز،گیچی ، اختلال حواس ، کاهش هوشیاری ، تحریک پذیری اعصاب و در موارد شدید بیهوشی می شود بنابراین اشتغال افراد مبتلا به دیابت در بعضی از مشاغل مانند رانندگی وسایل نقلیه عمومی رانندگی وسایل نقلیه سنگین و کار در ارتفاعات بامحدودیت باید انجام شود . افراد مبتلا به دیابت که با قرص های خوراکی ، ورزش و رژیم غذایی بیماریشان بخوبی کنترل می شود ، بندرت ممکن است دچار علایم ذکر شده ، افت قند خون گردند لذا احتمال بروز خطر افت قند خون دراین افراد قابل اغماض است و لزومی از امتناع اشتغال این افراد در مشاغل ذکر شده وجود ندارد، وخطر عمده متوجه گروهی است که انسولین تزریق می کنند.

دیابت و خواب

آیا کم خوابی می تواند در ایجاد دیابت نقش داشته باشد؟

با  اینکه علت اصلی ایجاد دیابت هنوز نامشخص است ولی بنظر می رسد خواب باعث تنظیم هورمون هایی می شود که میزان حساسیت فرد به انسولین را تامین می کند. وقتی فرد به اندازه کافی نخوابد  حساسیت بدن او به انسولین کمتر می شود در یک مطالعه که بر روی افراد جوان کم خواب صورت گرفته ، مقدار انسولین بدن بعد از کم خوابی تا 50 درصد  بیش از حالت عادی بوده است

جند توصیه برای خواب راحت

فقط برای خوابیدن و آرامش وارد رخت  خواب شوید انجام فعالیت هایی مانند تماشای تلویزیون ، کار کردن با کامپیوتردر رختخواب ، می تواند باعث شود عمل خواب و استراحت را با اموری غیر از خواب مربوط کنیم از استراحت کوتاه بعد از ظهر خود داری کنید از مصرف کافئین ، نیکوتین و الکل  در هنگام غروب و زمان خواب خودداری کنید به محض تجزیه الکل در بدن شخص ، می تواند باعث ایجاد کابوس در زمان خواب، زود بیدار شدن و تعریق شبانه شود سعی کنید قبل از وارد شدن به رختخواب اقداماتی انجام دهید که موچب آرامش شما شوداکثر اوقات فراموش کردن مشغله های روزمره و بلافاصله به خواب رفتن مشکل است انجام یک سری فعالیت های آرام بخش قبل از به خواب رفتن مثل دوش آب گرم،گوش دادن به یک موسیقی ملایم ، می تواند به آرامش بیشتر شما و پاک شدن شما از مشغله های زندگی روزمره کمک نماید نویزهای تند، سر و صدا و سایر عوامل مزاحم محل خواب خود را به حداقل برسانید خوردن یک میان وعده سبک مانند ماست قبل از خواب می تواند آرام بخش باشد و در صورتی که انسولین تزریق می کنید مصرف یک میان وعده سبک قبل از خواب ، از کاهش قند شما در زمان خواب جلوگیری می کند  ولی صرف یک وعده غذای کامل و سنگین قبل از خواب می تواند باعث  ایجاد دشواری در به خواب رفتن شود سعی کنید هر روز در ساعت مشخصی بیدار شوید و شب ها نیز در ساعت معین بخوابید اگر احساس کم خوابی یا پر خوابی یا اختلا ل خواب دارید با پزشک مشورت کنید.

دیابت و ورزش

اثرات مفید ورزش در کنترل بیماری دیابت چیست؟

فواید برنامه های منظم ورزشی بر سلامت افراد مبتلا به دیابت

1- افزایش قدرت ماهیچه ها و آمادگی جسمانی

2- بهبودی وضعیت روانی و ایجاد اطمینان و آرامش روحی برای برخورد  با مشکلات

3- کنترل وزن وتنظیم اشتها

4- افرایش حساسیت نسبت به انسولین و در نتیجه کاهش نیاز به تزریق انسولین برای مصرف قند در عضله

5- کاهش میزان کلسترول بد خون و افرایش میزان کلسترول خوب خون

6- کاهش میزان فشارخون

ورزش یکی از پایه های درمان در بیماران مبتلا به دیابت است برای کنترل بیماری دیابت می توان از رژیم های غذایی مناسب – مصرف انسولین یا دارو و انجام فعالیت های ورزشی منظم ، بهره برداری ورزش یکی ازراههای کنترل بیماری ، در بیماران مبتلا به دیابت محسوب می شود که انجام ورزش و کنترل دیابت ، هم در ببماران مبتلا به دیابت نوع یک یا دیابت وابسته به انسولین و هم در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو یا دیابت غیر وابسته به انسولین، می تواند مورد استفاده قرار گیرد پس باید توجه داشت که استفاده از ورزش در کنترل هر کدام از انواع دیابت جایگاه خاص دارد نکته مهمی که در کاربرد ورزش در افراد مبتلا به دیابت باید به آن توجه شود  این است که از کلی گویی باید پرهیز شود اینکه گفته شود به ورزش بپردازند کافی نیست باید به این نکته توجه داشت که یک بیمار مبتلا به دیابت چه نوع ورزشی راباید انجام دهد با چه شدتی و با چه توالی یا فرکانسی و به چه مدت به ورزش بپردازند مهم است.

نکات کلی وجود برنامه ورزشی در زندگی افراد مبتلا به دیابت

ورزش می تواند به بهبود بیماری هایی که ذکر  می شود کمک کند این بیماری ها عبارتنداز 1- بیماری های قلبی عروقی2- دیابت 3- افزایش فشار خون  4- پوکی استخوان و التهاب مفاصل ، در صورتی که شما به هر یک از این ناراحتی ها دچار هستید ورزش می تواند در کنترل بیماری شما نقش داشته باشد یک فرد مبتلا به دیابت می تواند با ورزش کر دن قند خون خود را بهتر کنترل کند زیرا زمانی که ورزش می کند قند خون سریعتر به مصرف می رسد و وزن نیز در سطح مناسبی قرار می گیرد.

ورزش عبارت است از یک سری حرکات بدنی برنامه ریزی شده ساختارمند و تکرار شونده، که برای افزایش کارایی قلب ، کنترل قند و افرایش قدرت عضلات به کار می رود ورزش را می توان به انواع مختلف نام برد از جمله ورزش های هوازی، ورزش های بی هوازی، ورزش های مقاومتی و ورزش های کششی ، همه انواع این ورزش ها در کنترل دیابت نقش دارند انواع ورزش های هوازی عبارتند از پیاده روی ملایم ، دویدن های سبک ، شنا و دوچرخه سواری سبک می باشد . ورزش های بی هوازی ورزش هایی هستند که با شدت بیشتر و در مدت کوتاه تر انجام می شود مثل شنا کردن سریع ،دویدن های تند و دوچرخه سواری سریع را شامل می شود. ورزش های مقاومتی در مقابل یک مقاومت انجام میشوند مانند کار با وزنه یا کار با ماشین های وزنه برداری . ورزش های کششی معمولا برای انعطاف پذیری بدن ، افزایش انعطاف بدن  و دامنه حرکات  مفاصل به کار گرفته می شود همه انواع این ورزش ها می تواند برای کنترل بیماری دیابت مورد استفاده قرار گیرند.

فعالیت بدنی و دیابت

برای هر فرد مبتلا به دیابت باید در مرحله اول یک رژیم غذایی صحیح همراه با برنامه فعالیت بدنی و ورزش منظم در نظر گرفته شود این برنامه باید بر حسب وضعیت سلامت و تناسب بدن و بر حسب سن ، جنسیت ، وضعیت اجتماعی و نحوه درمان دارویی هر فرد  تنظیم گردد انجام فعالیت بدنی و ورزش مستمر علاوه بر اینکه در پیشگیری اولیه دیابت نوع دو موثر است قدم اول در کنترل دیابت نیز به شمار می رود علاوه بر این درکاهش خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی که از عوارض مهم بیماری دیابت ، و یکی از دلایل مهم مرگ و میر در مبتلایان به دیابت است ، نقش دارد . انجام فعالیت بدنی مستمر هم به طور مستقل و هم از طریق تاثیر بر سایر عوامل خطر بیماری های قلبی عروقی نظیر فشارخون بالا ، چاقی و مصرف دخانیات ، برای افراد مبتلا به دیابت مفید است انجام فعالیت بدنی در سوخت ذخایر سلولی وساخت مجدد آن ها نقش مهمی دارد در ضمن غلظت انسولین پلاسما را کاهش داده و حساسیت به انسولین را افرایش می دهد و حتی بعد از یک جلسه ورزش برداشت گلوکز توسط عضله اسکلتی تا چند ساعت ادامه می یابد ، ورزش سبب افزایش گیرنده های انسولین غشای خارجی سلول ها شده ودر نتیجه با ورزش گلوکز بیشتری به داخل سلول راه می یابد .نتیجه  بدست آمده از فعالیت بدنی بصورت افزایش میزان انتقال گلوکز به عضله ها و بافت چربی است البته سایر عوامل  نظیر افزایش دانسیته کاپیلری در عضله ها و افزایش متابولیسم داخل سلولی نیز ممکن است نقش داشته باشد فعالیت بدنی در انواع دیابت و مراحل مختلف بیماری با رعایت تغذیه صحیح در حفظ وزن طبیعی بهبود جریان خون در اندام ها کاهش چربی ها و همچنین  کاهش فشارخون اهمیت بسزایی دارد انجام ورزش در افرادی که داروهای خوراکی ضد دیابت مصرف می کنند موجب می شود بیماری با کمترین مقدار مهار شود همچنین بیمارانی که انسولین تزریق می کنند با ورزش مصرف انسولین آن ها به حداقل کاهش می یابد افت قند خون مهمترین عارضه ای است که به هنگام ورزش یا بعد از ورزش، برای مبتلایان به دیابت بویژه کسانی که انسولین تزریق می کنند  پیش می آید درصورتی  که یک فرد در روز فعالیت بدنی بیش ار حد انجام دهد ماهیچه های او برای تولید انرژی مقدار زیادی گلوکز مصرف می کنند درفرد سالم که به بیماری دیابت مبتلا نیست، لوزوالمعده بطور خودکار تولید انسولین را متوقف می کند تا کبد بتواند براحتی گلوکزوقند  مورد نیاز ماهیچه هارا برای تولید انرژی تامین کند و به وسیله جریان خون به ماهیجه ها برساند تا میزان گلوکر در خون توسط انسولین کاهش نیابد به همین دلیل یک فرد سالم که ورزش می کند ، قند خون وی کاهش نمی یابد، اما در فرد مبتلا به دیابت که انسولین تزریق می کند هنگام ورزش طولانی ، میزان انسولین خون کاهش نمی یابد و انسولین زیاد موجود در خون مانع ورود گلوکز از کبد به جریان خون می شود واین در حالی است که ماهیجه ها برای تولید انرژی نیار بیشتری به گلوکز دارند ولی گلوکز از کبد به جریان خون تراوش نمی شود وفرد دچار افت قند می گردد برای جلوگیری از ایجاد این مشکل دو راه پیشنهاد می شود

1- یا قبل از ورزش انسولین کمتری تزریق شود ، یا بعد از فعالیت بدنی یا ورزش مواد کربوهیدرات دار بیشتری مصرف شود  ، پس امکان شرکت افراد مبتلا به دیابت  در ورزش ها و مسابقات ورزشی با رعایت وانجام نکات زیر وجود دارد .

باید مقداری شیرینی جات همراه داشته باشند تا در صورت بروز علائم افت قند از آنها استفاده کنند، ورزش هایی که در آن امکان ضربات شدید ، جراحات سطحی و عمقی وجود دارد ، برای افراد مبتلا به دیابت توصیه نمی شود.

ورزش هایی که به مبتلایان به دیابت بیشتر توصیه می شود

1-              پیاده روی 2- ورزش های گروهی از قبیل  تنیس روی میز ، والیبال  وبسکت بال 3- شنا 4- دوچرخه سواری 5- نرمش های آیروبیک

ورزش های طولانی یا استقامتی و حرکات خسته کننده برای مبتلایان به دیابت توصیه نمی شود.

در دیابت نوع یک و دو بیمار می تواند اکثر ورزش ها را انجام دهد حتی در دیابت نوع یک که بیمار انسولین تزریق می کند می تواند به وررش های گروهی بپردازد منتها در چنین مواقعی نیاز است که همراهان وضعیت بیمار را کنترل کنند چک کردن میزان قند خون قبل و بعد از ورزش باید انجام شود اگر قند خون فرد مبتلا به دیابت قبل از ورزش در حد صد باشد باید قبل از شروع حتما یک ماده غذایی پرکالری مصرف کند و اگر قبل از ورزش قند خون در حد سیصد میلی گرم یا بالاتر باشد توصیه می شود از ورزش امتناع شود .

موارد منع ورزش

1-ابتلا به رتینوپاتی 2- قندخون بیشتر از سیصد میلی گرم بر دسی لیتر3-  وجود هیپوتانسیون اوتوباستاتیک

تذکر پیاده روی برای هیچ بیماری منع نمی شود

نکات مربوط به ورزش

قبل از ورزش با پزشک معالج خود مشورت کنید او به شما خواهد گفت که چه نوع برنامه ورزشی مناسب شماست در اینجا چند مورد مهم ذکر می شود

سعی کنید هر روز در یک ساعت معین ورزش کنید به منظور جلوگیری از افت قند خون، قبل و بعد از ورزش یک میان وعده مصرف کنید مقدار این میان وعده به میزان قند خون شما بستگی دارد به راهنمایی های ارائه شده توجه کنید در صورتی که میزان قند خون شما بیشتر از 250 میلی گرم بر دسی لیتر است و در ادرار شما ستون وجود دارد ، ورزش نکنید زیرا دراین حالت ممکن است نیاز به انسولین افزایش یابد و قند خون شما بالاتر رود در طول ورزش های طولانی مقدار زیادی آب بنوشید در هنگام ورزش یک ماده شیرین پرکالری همراه داشته باشید

توصیه می شود همه افرادی که به دیابت مبتلا هستند و سن آن ها بالای 35 سال است یا افرادی که بیش از 15 سال از شروع دیابت نوع یک آنها گذشته است و یا هرگونه عارضه ای از عوارض مزمن دیابت را دارند ، قبل از ورزش حتما از سلامت قلب و عروق خود مطلع شوند.

در سطر های زیر مقدار غذایی را که با توجه به میزان قند باید مصرف کنید،آمده است

اگر ورزشی با زمان کمتر از سی دقیقه انجام می دهید و سطح قند خون شما کمتر از صد میلی گرم بر دسی لیتر است پانزده گرم کربوهیدرات یا یک واحد کربوهیدرات به غذای خود اضافه کنید

اگر ورزشی با شدت متوسط مانند شنا تنیس دو آهسته انجام می دهید و سطح قند شما بیشتر از صد میلی گرم است نیازی به وعده اضافی نیست اما اگر در این حالت سطح قند خون شما کمتر ازصد میلی گرم است مقدار سی گرم کربوهیدرات و هفت گرم پروتئین یا دو واحد کربوهیدرات و یک واحد پروتئین به رژیم غذایی خود اضافه کنید.

اگر ورزشی با شدت متوسط و به مدت سی دقیقه تا یک ساعت انجام میدهید و سطح قند خون شما صد تا صد و هشتاد میلی گرم است مقدار پانزده گرم کربوهیدرات و هفت گرم پروتئین یا یک واحد کربوهیدرات و یک واحد پروتئین به رژیم غذایی خود اضافه کنید در این حالت اگر سطح قند خون شما صد و هشتاد تا دویست و پنچاه میلی گرم است نیازی به صرف وعده اضافی نیست .

اگر ورزشی با شدت بالا و زمان بیش از یک ساعت انجام می دهید مانند فوتبال ، بسکت بال  و دو واگر سطح قند خون شما کمتر از صد میلی گرم است مقدار چهل و پنج گرم کربوهیدرات و هفت گرم پروتئین یعنی سه واحد کربوهیدرات و یک واحد پروتئین  به رژیم غذایی خود اضافه کنید در چنین حالتی اگر سطح قند خون شما صد تا صد و هشتاد میلی گرم است سی گرم کربوهیدرات و هفت گرم پروتئین به رژیم غذایی خود اضافه کنید.

مقدار کربوهیدرات و  پروتئین  نمونه ماده غذایی

پانزده گرم کربوهیدرات     معادل یک عدد سیب

سی گرم کربوهیدرات هفت گرم پروتئین معادل دو برش نان و یک تکه پنیر یا یک لیوان شیرو یک عدد خرما است چهل و پنچ گرم کربوهیدرات و هفت گرم پروتئین معادل یک عدد موز بزرگ و یک برش نان و یک تکه پنیر می باشد.

بهترین زمان ورزش چه موقع است؟

توصیه می شود ورزش را روزانه در ساعات معین و بطور مستمرانجام دهید بخصوص بیماران مبتلا به نوع یک دیابت، بهتر است با توجه به زمان مصرف وعده غذایی و میان وعده غذایی و زمان تزریق انسولین ، زمان مناسبی را برای ورزش کردن انتخاب کنند ، بر این اساس تغییرات قند خون قابل پیش بینی خواهد بود در این صورت بعد از صرف میان وعده ،عصر زمان مناسبی برای ورزش کردن می باشد.

اهمیت تکرار حرکات ورزشی چیست؟

اهمیت ورزش در سلامت افراد مبتلا به دیابت هنگامی است که برنامه ورزشی مرتب مکرر و طولانی داشته باشند حداقل سه بار در هفته ورزشی را که دوست دارند و از آن لذت می برند را انجام دهند معمولا انتخاب ورزشهای مورد علاقه باعث می شود که دفعات انجام حرکات ورزشی بیشتر شود تکرار حرکات ورزشی بمدت پنچ مرتبه در هفته اهمیت دارد.

مدت زمان مناسب ورزش در روز برای مبتلایان به دیابت در

یک جلسه به مدت نیم ساعت میباشد ، این برنامه شامل ده دقیقه حرکات گرم کننده و بدنبال آن بیست دقیقه ورزش آیروبیک است زمان انجام حرکات ورزشی در یک روز و انجام ورزش در روزهای بعد نباید بیش از دو روز فاصله باشد.

پیاده روی ارزان ترین وساده ترین و موثرترین ورزش هاست برای پیاده روی باید یک برنامه منظم داشته باشید و به موارد زیر توجه کنید

هنگام پیاده روی جوراب نخی و کفش مناسب بپوشید، لباس مناسب با فصل بپوشید، در محل مناسب با نور کافی پیاده روی کنید ، با یک دوست یا با یک گروه از افراد برای پیاده روی بیرون بروید، قبل از شروع پیاده روی از ورزش های کششی و گرم کننده استفاده کرده و خود را گرم کنید، برنامه پیاده روی خود را به سه قسمت تقسیم کنید در ابتدا پنچ دقیقه آهسته قدم بزنید بتدریج سرعت راه رفتن  خود را اضافه کنید و در انتها  از سرعت خود کاسته و بدن خود را سرد کنید حداقل سه بار در هفته پباده روی کنید .

اگر یک فرد مبتلا به دیابت سیگار استفاده می کند باید مصرف سیگار را ترک کند چون سیگار کشیدن می تواند مشکلات چشم را تشدید کند

ترک سیگار برای افراد مبتلا به دیابت بسیار مهم است ترک سیگار باعث کاهش قندخون و کاهش فشارخون می شود همچنین میزان کلسترول بد یا ldl  و میزان تری گلیسرید کاهش می یابد،همچنین میزان کلسترول خوب خون یا hdl  افزایش می یابد  با ترک سیگار اکسیژن رسانی به بیشتر بافت های بدن نیز افزایش می یابد امید به زندگی و متوسط طول عمر هم افزایش می یابد با ترک سیگار خطر بروز بیماری قلبی ، آسیب رگ های خونی ، بیماری کلیه ، آسیب عصبی ، بیماری دندان و انواع سرطان های دهان،حلق،ریه و مثانه کاهش می یابد همچنین احتمال بروز حمله قلبی و سکته ، سقط جنین یا مرده زایی و  محدودیت حرکت مفاصل واحتمال بروز سرماخوردگی برونشیت و آمفی ژن کاهش می یابد با ترک سیگار حتی می توان احتمال مقاومت به انسولین یعنی عدم پاسخ سلول های بدن به انسولین را کاهش داد.

دیابت و نوجوانان

پذیرش این موضوع که فرزند شما به بیماری دیابت دچار است،برای شما پدران و مادران عزیز مشکل است و سبب نگرانی شما برای فرزندانتان می شود کوشش ما در این مبحث بر آنست که  با توضیح بیشتر در مورد این بیماری و علل آن و چگونگی مراقبت از این بیماری شما را در کنترل بیماری خود یا عزیزانتان یاری نماییم.

منظور از دیابت کودکان و نوجوانان چیست؟

دیابت به علت ناتوانی بدن درتولید یا مصرف انسولین پدید می آید انسولین ماده ای است که در بدن توسط لوزالمعده  ترشح می شود و باعث می شود قند  در بدن مورد استفاده قرار گیرد دردیابت نوع یک که اغلب دیابت نوجوانان یا دیابت وابسته به انسولین عنوان می شود ترشح انسولین توسط پانکراس کم می شود و یا اصلا انسولین در بدن ترشح نمی شود.

دلائل ایجاد بیماری دیابت چیست؟

پاسخ به این سوال  هنوز به درستی مشخص نیست اما آنچه که معلوم است ، در دیابت نوع یک عوامل ژنتیکی کمتر از دیابت نوع دو در ایجاد دیابت وابسته به انسولین نقش دارد بیشتر به دلیل ایجاد یک پاسخ ایمنی که هنوز دلیل ایچجد این پاسخ ایمنی مشخص نمی باشد ، در بدن ایجاد می شود و سیستم ایمنی در بدن خود ، سلول های ترشح کننده انسولین در لوزالمعده را هدف قرار داده  و این سلولها را مورد تخریب قرار می دهد

نکاتی که والدین یک کودک مبتلا به دیابت باید بدانند

آگاهی کامل از علائم این بیماری

آگاهی کامل از علائم افت قند خون وافزایش قندخون

آگاهی کامل از حالت کمای دیابت

نکاتی در مورد تغذیه کودک

علائم بیماری دیابت

شایع ترین نشانه های ایجاد بیماری دیابت نوع یک شامل افزایش حجم ادرار، تشنگی شدید ، کاهش وزن علیرغم افزایش اشتها است سایر نشانه ها  شامل خستگی و افزایش استعداد ابتلا به عفونت ها می باشد

افت قندخون :

شرایطی که این وضعیت را ایجاد می کند عبارتند از کودک یک وعده غذا را فراموش کند - هوای خیلی گرم یا خیلی سرد و ورزش شدید بدون خوردن غذای کافی .

علائم افت قندخون :  لرزش دست واحساس لرزش در سایر عضلات بدن - چهره رنگ پریده - عرق سرد - ضربان قلب تند - گرسنگی - بیقراری و گریه - سیاهی رفتن چشم ها - خواب آلودگی - سردرد و عدم تمرکز

از عوارض حاد و مزمن دیابت افت قندخون در بیمارانی است که دیابت را با قرص های ضد دیابت یا با تزریق انسولین مهار می کنند که یکی از ناراحتی های شایع در دیابت است و بسیاری از مبتلایان به دیابت مکرر با این مشکل مواجه می شوند.

اقداماتی که در زمان افت قندخون باید انجام داد:

به سرعت یک ماده شیرین مثل آب میوه - نوشابه – نصف لیوان آب و چهار تا پنچ حبه قند به کودک داده شود حتی الامکان این ماده غذایی جامد نباشد تا درصورت افت زیاد قند  وارد مجاری هوایی کودک نگردد در صورت بهبود یافتن کودک باید این کار پانزده دقیقه بعد تکرار شود و یک ماده غذایی که جذب طولانی تری دارد به وی داده شود تا افت قند در زمان مذکور مجدد تکرار نشود

افزایش قندخون :

شرایطی که این وشرایط را پیش می آورد عبارتند از

انسولین در دسترس بدن کم باشد یا بیمار تزریق انسولین را فراموش کند .  بدن در وضع پر استرس یا بیماری مانند سرما خوردگی قرار گیرد .

علائم افزایش قندخون : تشنگی – خستگی- تکرر ادرار - تاری دید

اقداماتی که در زمان بالا رفتن قندخون باید انجام دادعبارتند ار اندازه گیری میزان قندخون با دستگاه گلوکومتر - تزریق انسولین با مشورت پزشک و صرف مایعات بدون قند مانند آب

کمای بیماران مبتلا به دیابت نوع یک یا کتواسیدوز دیابت

وقتی بدن نتواند از قندخون بخوبی استفاده کند شروع به سوزاندن چربی می کند و مواد زایدی به نام کتون تولید می گردد که این ماده در خون انباشته شده و ایجاد کتواسیدوز می کند این اتفاق بدلیل تزریق کم و نا مناسب انسولین بروز می کند و باید به سرعت به این مشکل رسیدگی شود

کسانی که مبتلا به دیابت نوع یک هستند به دلیل فراموش کردن چند مرتبه تزریق انسولین یا ایجاد استرس های روحی شدید و بعضی از بیماری ها مانند بیماری های عفونی ، که سبب بروز مقاومت به انسولین در بدن می شود، این افراد معمولا دچار افزایش قند خون می شوند درچنین حالتی قندخون به بالاتر از دویست و پنچاه میلی گرم  یاهشتصد یا حتی هزار هم ممکن است برسد در چنین وضعیتی در بدن این افراد کتون ها ایجاد می شود تولید کتون سبب ایجاد بوی استون یا میوه گندیده در تنفس این افراد می شود این افراد در چنین حالتی دچار کم اشتهایی تهوع و استفراغ می شوند نهایتا آب بدن شدیدا کاهش می یابد ممکن است میزان فشارخون هم افت پیدا کند و در مراحل پیشرفته تر این حالت ممکن است کاهش سطح هوشیاری و اغما ، نیز اتفاق افتد در صورتی که کتواسیدوز به موقع درمان نشود ممکن است به مرگ بیمار منجر شود ولی در صورت رسیدگی به موقع به این مشکل ، در اکثر موارد باعث نجات جان بیمار خواهد شد

علائم کتواسیدوز:

کاهش آب بدن ،چشمان گود رفته و لب های خشک و پوسته پوسته شده ،خواب آلودگی و تنفس دشوار ، تهوع و استفراغ ، درد شکم و تنفس با بوی میوه گندیده .

نکاتی در مورد تغذیه کودک مبتلا به دیابت :

تغذیه مناسب قبل از خواب مهم است زیرا از کاهش قند خون در زمان خواب جلوگیری می کند قبل از فعالیت شدید مثل ورزش، کودک نیاز به مواد شیرین دارد می توان از قندهای ساده  مثل شکلات ، آبنات و ... استفاده کرد بهتر است فعالیت ورزشی مداوم بیش از یک ساعت طول نکشد کودک هر ساعت باید تغذیه شود مقدار غذای مورد نیاز برای کودک بر اساس میزان تزریق انسولین ، باید به صورت تقسیم بندی شده برای کودک تنظیم شود متخصص تغذیه در انجام این کار به شما کمک می کند

تجویز مکرر انسولین در یک ناحیه سبب تجمع نامناسب بافت چربی یا تحلیل درآن ناحیه می شود برای جلوگیری از ایجاد این مشکل بهتر است بعد از هر دوبار تزریق ،  محل را عوض کنید

اگر فرزند شما در سن چهار یا پنچ سالگی به دیابت مبتلا می باشد چگونه می توانید در کنترل دیابت به او کمک کنید ؟

ویژگی کودک پیش دبستانی در این است که قوانین را درک می کند کارهای شخصی اش شامل اندازه گیری قند خون راتحت نظارت والدین بیشتر انجام می دهد عادات و رفتارهای غذایی کودک از نظم کمتری برخوردار است کودک پر انرژی است بنابراین بروز هیپوگلیسمی می تواند یک مشکل باشد درزمانی که خواب منظم دارد

اهداف شما از کنترل دیابت کودک در دوره پیش دبستانی : اجازه دهید کودک خود قند خونش را چک کند و خود در تزریق انسولین مشارکت نماید مثلا در هنگام تزریق خود سرنگ را فشار دهد ازروش های تشویقی در صورت همکاری کودک استفاده کنید ، به کودک خود یاد دهید که علائم قند خون پایین را بداند از داستان ، کتاب و بازی ها به عنوان وسیله آموزش استفاده کنید

در صورتی که فرزندتان را به کسی می سپارید مانند مهد کودک یا پرستار، حتما آنها را از بیماری فرزند تان مطلع کنید .

اگر  فرزند شما در محدوده سنی شش تا ده سالگی به دیابت مبتلااست چگونه می توانید در کنترل دیابت به او کمک کنید؟

ویژگی های کودک دبستانی : ترس و نگرانی از اینکه با بچه های دیگر تفاوت دارد می تواند کارهای شخصی خود را به بهترین نحو انجام دهد مانند تست قندخون و تزریق انسولین مشتاق به یادگیری است ، بنابراین می توانید برای او بیماریش را توضیح دهید شروع به درک و فهم عواقب کارها می کند ، بنابر این شما می توانید از خطرات افزایش و کاهش قندخون و سایر مشکلاتی که به واسطه وجود بیماری ممکن است برای او ایجاد شود ، با وی مشورت کنید اما فرزند تان را به دلیل وجود بیماری نترسانید و به او این اطمینان را بدهید که در کنترل بیماری همیشه همراه او هستید

اهداف شما از مدیریت درست دیابت در وجود کودک: هماهنگ کردن غذای مدرسه و مهمانی کودک با برنامه غذایی مخصوص دیابت وی  ضمیمه کردن برنامه دیابت کودک به برنامه های معمول

اگر فرزند شما در اوایل بلوغ و محدوده سنی یازده تا چهارده سالگی به دیابت مبتلاست چگونه می توانید در کنترل دیابت به وی کمک کنید؟

رشد او طوری است که نیاز به انسولین را تحت تاثیر قرار می دهد علی رغم تلاش فرد برای کنترل قند ، قند خون نامنظم است بنابراین نگران نباشید  نسبت به بدن خود نگرانی دارد به شدت تحت تاثیر دوستان خویش است خود را محترم می شمارد مفهوم مسائل را در زندگی می فهمد

اهداف شما از کمک به نوجوان خود در مدیریت دیابت : روش زندگی گیچ کننده او را به یک زندگی مرتبط با برنامه دیابت  تبدیل کنید  می توانید برای أنکه فرزندتان بیشتر به شما اعتماد کند اینکار را بر عهده خود او قرار دهید مهارت های حل مشکلات را ایجاد کنید  اجازه دهید مستقلا با تیم پزشکی خود ارتباط داشته باشد توجه و کارایی فرزند خود را مورد ارزیابی قرار دهید

اگر فرزند شما در  دوران بلوغ و سن پانزده یا هیجده سالگی به بیماری دیابت مبتلا است چگونه می توانید در کنترل بیماری به او کمک کنید؟

نوجوانان در دوران بلوغ دستخوش تغییرات عمیق فیزیکی و روانی می شوند بلوغ در مرحله تکامل است نوجوان احساس واضح تری نسبت به خود دارد قدرت اداره کردن در او افزایش می یابد مدیریت کامل بیماری او را بر عهده خودش بگذارید بسیاری از رفتارهای اجتماعی غیر قابل پیش بینی در وجود او بروز می کند ، ممکن است انسولین تزریق نکند یا قند خون خود را تست نکند می توانید با ایجاد یک رابطه دوستانه به او کمک کنید  .

1-              افرایش ق

 

 

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  دوشنبه نهم مرداد 1391ساعت 19:12  توسط سامان زمانی | 

      بدن انسان با مصرف موادی مانند  نشاسته - قندها - پروتئین ها وچربی ها ، مواد

 زائدی را تولید کرده و وارد  خون می کنند که باید این مواد زائد از بدن انسان دفع شوند .

 اما کار دفع مواد زائد از بدن چگونه صورت می گیرد؟

وجود انسان از سه طریق مواد زائد را دفع می کند که عبارتند از:

 1- ادرار

2 - تعریق یا عرق کردن

 3- اجابت مزاج یا دفع مدفوع

جمع آوری مواد زائد موجود در خون و تشکیل ادرار توسط کلیه ها صورت می گیرد. وجود هر

 انسان از دو کلیه تشکیل شده است که در دو طرف ستون مهره ها نزدیک به انتهای کمر در

 دو پهلو قرار دارند کلیه های انسان از واحد هایی تشکیل شده اند که نفرون نام دارند، در

 درون نفرون ها ، واحد های تصفیه خون قرار دارند  این واحد های تصفیه کننده ، کپسول

 بومن نامیده می شوند در کپسول بومن، رگ های آوران و باوران وچود دارد . خون دارای

اوره – کراتینین و اسید اوریک ،از طریق رگ های آوران وارد نفرون ها و کپسول های بومن

می شود،در کپسول بومن عمل تصفیه خون و جداسازی اوره ،کراتینین و مواد زائد موجود

 در خون، انجام می گیرد و از طریق رگهای باوران خون عاری از مواد زائد ، به  خارج از کلیه

 باز می گردد.پس از جمع آوری مواد زائد و تشکیل ادرار در کپسول بومن ،ادرار ایجاد شده

 در لگنچه ادرار موجود در کلیه نگه داری می شود. کلیه های انسان این توانایی را دارند که

 روزانه 150 لیتر ادرار ، را از مواد زائد و آب موجود درخون ایجاد کنند اما اگر قرار بود انسان

 در روز 150 لیتر از حجم مایعات موجود در خون خویش را به دلیل ایجاد ادرار توسط کلیه از

 دست بدهد ، در زندگی اجتماعی در جامعه و زندگی ،و ایجاد شرایط مساعد برای

حیات سلول های بدن ، با مشکل مواجه می شد .

هورمونی به نام آنتی دیورتیک یا هورمون adh  از بروز مشکل ذکر شده جلوگیری می کند

این هورمون که از بخش قشری غده فوق کلیوی  ساخته و ترشح می شود ، در زمان

 جمع آوری مایع ادرار ایجاد شده در لگنچه کلیه ،ترشح می شود و 90 در صد از آب موجود

در ادرار را، بدون مواد زائد محلول در ادرار به جریان خون باز می گرداند.ادرار موجود در

لگنچه کلیه از طریق لوله های انتقال دهنده ادرار به مثانه،  به  درون مثانه انتقال می یابد

 این بافت قابلیت نگه داری حداکثر 300 سی سی ادرار را در خود دارد زمانی که حجم

ادرار موجود در مثانه از 150 سی سی تجاوز می کند ، اعصاب مثانه  به منظور دفع ادرار

فعال می شوند تا مثانه  ادرار موجود را به خارج از بدن  دفع کند.علاوه بر عمل تصفیه بدن

 و پاکسازی بدن از مواد زائد ، توسط کلیه، کلیه عملکردهای دیگری را در وجود آدمی

انجام می دهد که عبارتند از:

تنظیم فشارخون – یونازیزاسیون بدن و تنظیم املاح بدن – تحریک مغز قرمز استخوان

برای ساختن گلبول های قرمز خون و تامین گلبول قرمز خون از طریق کنترل

مغز قرمز استخوان نقش دارد.این عضو بسیار اساسی در وجود انسان،ممکن است با

عوامل بیماری زا و ناراحتی هایی  در معرض خطر قرار گیرد ، بیماری های کلیه را می توان

به سه دسته اصلی تقسیم کرد که عبارتند از :

1 - سنگ های کلیه

 2- نارسایی های کلیه

3- سرطان های کلیه

به طور کلی علل اصلی تشکیل سنگ در کلیه عبارتند از ازیاد اسید اوریک به واسطه 

زیاده روی در مصرف پروتئین های گیاهی و حیوانی ، که منجر به ایجاد سنگ پروتئینی در

 کلیه می شود . و دسته دوم از سنگ های کلیه که به دلیل بالارفتن میزان کلسیم در

خون ، در کلیه ها تشکیل می شود. دومین دسته از بیماری های کلیه نارسایی های کلیه

می باشد  نارسایی کلیه با تاثیر بر نفرون ها در کلیه،ممکن است بیماری نفریتیت را ایجاد کند

 عوامل ایجاد نارسایی کلیه عبارتند از1- عفونت 2- عامل وراثت 3- مصرف الکل  و مصرف

زیاد مواد پروتئین دار و بی تحرکی بیماری هایی که در صورت عدم درمان و کنترل بیماری

منجر به ایجاد عارضه در کلیه ها می شوند عبارتند از:

1- بیماری فشار خون : کلیه عضو بسیار مهمی است که بالا یا پایین رفتن فشار خون

می تواند تاثیر منفی بر عملکرد کلیه ها بر جای گذارد.دومین ناراحتی ایجاد کننده

نارسایی کلیه بالا رفتن میزان قند خون است که می تواند با ضربه زدن به رگ های کلیه

در کارکرد کلیه مشکلاتی را به وجود آورد .

برای جلوگیری از ایجاد سنگ های کلیه و جلوگیری از نارسایی های کلیه چه نکاتی را

 باید مورد توجه قرار داد ؟

1- مصرف آب و مایعات زیاد

2- خودداری از مصرف الکل

3- انجام فعالیت روزانه و ورزش منظم

4- جلوگیری از ایجاد استرس و داشتن استراحت کافی

5- جلوگیری از سرما زدگی و ایجاد عفونت .

چه مواد غذایی می تواند برای کلیه مفید باشد ؟

 مصرف آب زیاد - مصرف هندوانه - مارچوبه - آلوگرا - سبزیجات - مصرف روزانه سه

 فنجان چای سیاه و یک فنجان چای سبز و کرفس می تواند به سلامت کلیه کمک کند .

 

 

     

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و پنجم تیر 1391ساعت 18:27  توسط سامان زمانی | 

در مورد نقش قلب همانطور که اکثر ما می دانیم ،قلب تلمبه ای است که اکسیژن – هورمون ها –قندها -پروتئین ها - چربی ها – ویتامین ها – فایبر ها و بطور کلی تمامی آنچه را که در خون آدمی وجود دارد، را در بدن به گردش در می آورد،اما نقش بسیار اساسی و پر اهمیت قلب در رساندن اکسیژن به سلول ها و بافت ها و  جمع آوری دی اکسید کربن حاصل از مصرف اکسیژن و اکسیداسیون قندها – هیدراتهای کربن – چربی ها و  پروتئین ها ،در بدن انسان را بر عهده دارد.

جایگاه قلب در آدمی:  زیر قفسه سینه ،  کمی بالاتر از معده ، اندکی متمایل به چپ قرلر دارد.

قلب انسان از چهار قسمت تشکیل شده است که عبارتند از: 1- دهلیز راست 2- بطن راست 3- دهلیز چپ 4- بطن چپ

قلب چهار قسمتی از دو بخش مجزا تشکیل شده است که عبارتند از :1- قلب راست 2- قلب چپ،دهلیز راست و بطن راست ، سمت راست قلب را تشکیل می دهند ،دهلیز چپ و بطن چپ ،سمت چپ قلب را تشکیل می دهند.دهلیز ها در ناحیه بالای قلب و بطن ها در ناحیه پایین قلب قرار دارند.بین دهلیز راست و دهلیز چپ ،همچنین بین بطن راست و بطن چپ ،دیواره ای بنام دیواره سپتون قرار گرفته است که خون تیره ی موجود در قلب راست را،از خون روشن موجود در قلب چپ جدا می کند.

با این هدف که فهم آناتومی قلب برای شما عزیزان روشن تر گردد این مطلب را با ذکر مثال توضیح می دهیم

دست چپ خود را مشت کنید،قلب خود را این دست مشت شده فرض کنید این دست مشت شده را بر روی قفسه سینه ،کمی متمایل به چپ ،یعنی جایگاه قلب قرار دهید با یک خودکار  از اولین بند انگشت ، انگشت وسطی تا مچ دست ، بر روی دست چپ مشت شده یک خط بکشید این خط را دیواره جدا سازنده قلب راست و چپ فرض کنید،بالا و سمت راست  دست مشت شده را دهلیز راست،بالا و سمت چپ دست مشت گرفته شده را دهلیز چپ فرض کنید پس نتیجه می گیریم دهلیز ها در ناحیه بالایی قلب قرار دارند،در ادامه مثال ذکر شده ،پایین و سمت چپ دست مشت شده را بطن چپ و پایین و سمت راست دست مشت شده رابطن راست تصور کنید.نتیجه می گیریم بطن ها در پایین قلب قرار دارند.

سمت چپ قلب انسان وظیفه دارد اکسیژنی را که از طریق کیسه های هوایی در شش ها گرفته شده است ،به تمام نقاط بدن انتقال دهد.با مصرف اکسیژن ،گاز دی اکسید کربن در بدن به وجود می آید دی اکسید کربن جمع آوری شده در بدن به قلب راست انتقال می یابد و قلب راست آنرا به شش انتقال می دهد پس سمت راست قلب با ریه و سمت چپ قلب با تمام بدن ارتباط دارند .در اینجا بنده به تفصیل به ذکر کار قلب چپ و قلب راست می پردازم.

زمانی که انسان نفس می کشد و از طریق  نای – نایژه ها و نایژک ها اکسیژن و هوا ر ا به داخل کیسه های هوایی موجود در  ریه انتقال می دهد،در کیسه های هوایی رگ های آوران و باوران وجود دارد ،هموگلوبین موجود در خون انسان توانایی ترکیب شدن با اکسیژن موجود در هوا رادارد،اکسیژن موجود در کیسه های هوایی در مجاورت هموگلوبین موجود در رگ های باوران ترکیبی به نام اکسی هموگلوبین را ایجاد می کند،خون روشن دارای اکسیژن به دهلیز چپ انتقال می یابدو از طریق یک دریچه دو لختی که بین دهلیز چپ و بطن  چپ وجود دارد ، به داخل بطن چپ انتقال می یا بد بطن چپ از طریق انقباض های منظم ، بوسیله سرخرگ آئورت خون را به سراسر بدن انتقال می دهد و مسیری معادل نود و دو هزار و ششصد  کیلومتر رگ در بدن یک انسان ، برای رساندن اکسیژن ، توسط قلب خون رسانی می شوند.

بعد از مصرف اکسیژن به وسیله بافت ها و سلول های بدن ،گاز دی اکسید کربن ایجاد می شود ،دی اکسید کربن ایجاد شده ،از طریق سیاهرگ های بدن انسان جمع آوری شده ، و به سیاهرگ بزرگ یا ورید باب ریخته می شود. خون تیره ی موجود در ورید باب ،به دهلیز راست ،ریخته می شودوخون موجوددر دهلیز راست از طریق یک دریچه سه لختی ،که بین دهلیز راست و بطن راست قرار دارد، به درون بطن راست رانده می شود بطن راست با منقبض شدن خون تیره را به شش ها انتقال می دهد وششها با انجام عمل بازدم دی اکسید کربن موجود در خون تیره را به خارج از بدن انتقال می دهند

در عمل دم و بازدم ساده ای که هزاران بار در روز توسط انسان صورت می گیرد ،شش ها و قلب فعالیت بزرگ و حیاتی که چگونگی آن توضیح داده شد،را برای دریافت اکسیژن هوا توسط شش ،و در اختیار  قسمت های مختلف بدن قرار دادن ، توسط قلب ، انجام می دهند پس ششها و قلب ارتباط مستقیم و تنگاتنگی با یکدیگر دارند.

قلب به همه نقاط بدن خون و اکسیژن و مواد غذایی را می رساند ولی به خود عضله قلب چگونه خون رسانی می شود؟در ابتدای سرخرگ آئورت سه شاخه رگ  به سمت قلب انشعاب پیدا می کند که عروق کرونر نام دارد این سه شاخه رگ وظیفه دارند خون و اکسیژن را به بافت قلب  برسانند.عروق کرونر قلب تا سن 45 یا50 سالگی از همین سه انشعاب تشکیل شده است اما وقتی سن انسان به حدود 45 یا 50 سال می رسد این سه رگ خون رسان به قلب دارای چند انشعاب نازکتر می شوند تا به واسطه این انشعابات نازک خون رسانی به عضله قلب ،بهتر انجام شود.

دلیل بروز سکته قلبی چیست؟ زمانی که به دلیل تنگ شدن عروق خون رسان به قلب ،خون رسانی به قلب با مشکل مواجه شودو این ضربه و آسیب ، تکرار شود ، باعث بروز سکته قلبی و نقص خون رسانی قلب به بدن می شود.

علائم ایجاد ناراحتی قلبی و بروز سکته قلبی کدامند؟ چنانچه در هنگام راه رفتن و فعالیت بدنی ،  شخصی دچار تنگی نفس – احساس درد در ناحیه کتف چپ و دست چپ شود که این درد از ناحیه قفسه سینه شروع شده ، و بطور همزمان از کتف چپ تا نوک انگشتان دست چپ انتشار می یابد . این درد با کاهش فعالیت بدنی و استراحت بهبود می یابددلیل ایجاد  بیشتر ناراحتی های قلبی ، تنگ شدن عروق خون رسان به قلب است.    

چه عواملی زمینه ساز ایجاد ناراحتی های قلبی و تنگ شدن  عروق خون رسان به قلب  می شوند؟ سودابه خانم زیبا و خوش صورت را در نظر بگیرید ، این سودابه خانم خوش چهره ، ازمهمترین دلائل اصلی تشکیل دهنده ناراحتی قلبی است. این مطلب را بنده به شوخی عرض کردم که وجود سودابه خوشگل و خوش چهره ، ایجاد کننده ناراحتی قلبی است .ولی کلمه سودابه را در نظر بگیرید این کلمه از شش حرف تشکیل شده است که هر کدام از این حروف ،مخفف یکی از عوامل  تشکیل دهنده ناراحتی های قلبی و تنگی عروق خون رسان به قلب است.این عوامل عبارتند از:حرف (س) مخفف سیگار – (و) وراثت –(د) دیابت – (ا) الکل و استرس – (ب) بی تحرکی – (ه) کمبود hdl یا کلسترول مفید،دربالاافزایش ldl یا کلسترول مضر،علاوه بر این شش مورد عامل فشار خون ، چاقی ، غلظت خون و سن را می توان نام برد.

برای پیشگیری از ایجاد بیماری های قلبی چه باید کرد؟

با کنترل قند خون - چربی خون و فشارخون ،کمتر از 120 در واحد اندازه گیری،عدم استفاده از سیگار – پیاده روی 30 دقیقه در روز- استفاده از سیر – ماهی و چای سبز،مصرف کم گوشت قرمز و چربی های اشباح شده – و پرهیز از استرس و داشتن شادمانی و خنده،عواملی هستند که در پیشگیری از بیماری های قلبی موثرند. .

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  یکشنبه دهم اردیبهشت 1391ساعت 21:9  توسط سامان زمانی | 

هر نفسی که فرو می رود ممدحیات است و چون بر می آیدمفرح ذات ، پس در هر نفسی دو نعمت موجوداست و برای هر نعمتی شکری واجب.

آدمی قادر است بدون صرف مواد غدایی حداکثر به مدت یک هفته ،بدون مصرف آب و مایعات و نوشیدنی ها حداکثر تا سه روز ،به زندگی ادامه دهد اما نهایت عمر یک انسان بدون هوا و اکسیژن به سه دقیقه نمی رسد.

دریافت اکسیژن مورد نیاز بدن از هوای محیط اطراف،توسط شش ها انجام می گیرد،وجود هر انسان از دو شش تشکیل شده است که در ناحیه زیر قفسه سینه ،یکی در سمت راست بدن و دیگری در ناحیه چپ بدن قرار دارد شش انسان در سمت راست از سه لوپ یا قسمت ،و شش چپ  به دلیل در مجاورت قلب قرار داشتن از دو لوپ تشکیل شده است.

اجزای تشکیل دهنده سیستم  تنفسی در انسان عبارتند از: نای- نایژه -نایژک و کیسه های هوایی .

نای مجرایی است که هوا را از حلق به سمت شش ها هدایت می کند،بعد از آنکه هوا از طریق بینی یا دهان وارد بدن می شود،از طریق نای ،که ابتدای مجرای نای در جلق قرار دارد،وارد شش ها می شود در درون شش مجاری تنفسی به انشعابات نازکتری به نام نایژه و نایژه ها به انشعابات نازکتری به نام نایژک تبدیل می شوند ، درست مانند درختی که برای رساندن آب از  ریشه به سمت برگ ها از تنه درخت عبور می کند ،به انشعابات شاخه می رسد و شاخه ها به انشعابات نازکتر و  شاخک ها تقسیم بندی می شوند ، در مورد مجاری تنفسی هم به همین شکل است .

در انتهای نایژک ها ، کیسه های هوایی قرار دارند در درون کیسه های هوایی رگ های آوران و باوران وجود داردکه خون  روشن  و دارای اکسیژن را  در عمل دم ، جذب،و خون تیره را در بازدم،  دفع می کنند.

بیماری هایی که ریه را در معرض خطر قرار می دهند عبارتند از:

1-آسم 2- آمفی ژم 3-برونشیت 4-copd 5-سرطان ی cancer

آسم : بیماری حساسیتی که باعث ایجاد تنگی و انسداد در مجاری تنفسی می شود  آسم نام دارد عامل  حساسیت زا در ایجاد آلرژی یا حساسیت، ممکن است از مواد غذایی – مواد استنشاقی - عطر – مواد آرایشی – مواد شوینده و بهداشتی و.... باشد که به ایجاد حساسیت و تنگ شدن مجاری تنفسی و ایجاد آسم می انجامد.

2-آمفی ژم :بیماری است که بر اثر از بین رفتن دیواره کیسه های هوایی موجود در ریه بوجود می آید..کیسه های هوایی را در ریه مانند بادکنک هایی فرض کنید که در کنار یکدیگر قرار گرفته اند،هرگاه دیواره بین این بادکنک ها در اثر ورود هوای زیاد یا هر عامل دیگر که باعث از بین رفتن دیواره بادکنک ها شود ،بادکنک  قدرت نگهداری باد و شکل پذیری را از دست می دهد ،در مورد کیسه های هوایی موجود در ریه هم به همین ترتیب است .

عواملی که در ایجاد آمفی ژم دخالت دارند عبارتند از:- نقص  ایمنی بدن 2-مصرق سیگار،دخانیات و مواد مخدر 3-سهل انگاری در مداوای سرماخوردگی و عفونت های مزمن ریه

3- برونشیت:بیماری است که در اثر ایجاد عفونت در مجاری تنفسی و  ریه ایجاد می شود ، و بر خلاف سرطان ریه که قسمت های فوقانی شش ها  را دچار عفونت می سازد ، بیماری برونشیت لایه های تحتانی یا  انتهایی ریه را دچار عفونت و ناراحتی می سازد.نقص ایمنی بدن – سرما خوردگی و حساسیت ، در ایجاد برونشیت دخالت دارند.

4-بیماری copd: هرگاه بیماری های آسم – آمفی ژم و برونشیت  به طور همزمان ريه رادرگیر نماید بیماری copd ایجاد می شود.

5- سرطان : بیماری است که به دلیل ایجاد تغییر،  در عملکرد سلول ها به وجود می آید عواملی که باعث بروز سرطان ریه می شوندعبارتند از: نقص سیستم ایمنی بدن - مصرف سیگار-  سهل انگاری در درمان سرما خوردگی و عفونت ریه – تنفس در هوای آلوده و مصرف غذاهای آماده ، که در آنها از مواد نگهدارنده استفاذه شده است.

 

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه چهارم اردیبهشت 1391ساعت 10:37  توسط سامان زمانی | 

کاش که ای هستی زبانی داشتی       تا ز هستان پرده ها برداشتی

هر چه گویی ای دم هستی از آن         پرده ای دیگر بر او بستی بدان

سال ها بود که پزشکان از طریق کنترل بیماری،بیماران توسط داروهای شیمیایی،با بیماری ها به مقابله می پرداختند و هیچگونه تغییر و تحول و دگرگونی در علوم پزشکی، در مورد درمان بیماری ها مشاهده نمی شد و علم پزشکی با روال کنترل بیماری ها توسط داروهای شیمیایی پیش می رفت اما با پی بردن به علم تولید ،تکثیر و پرورش سلول  های بنیادی یک انقلاب و تحول بزرگ در علم طب ایجاد شد که می تواند آینده علم پزشکی را دگرگون سازد.

نظر به اهمیت علم  تولید ، تکثیر و تمایز سلول های بنیادی، ابتدا تعریفی از سلول های بنیادی را  مطرح می سازیم سپس انواع سلول های بنیادی موجود در چرخه زندگی انسان را بیان می نماییم.

تعریف سلول های بنیادی: سلول های ابتدایی ، اولیه ، تغییر نایافته و تمایز نایافته را که قابلیت تکثیر و تمایز به تمام سلولها وبافت های بدن را دارد ، سلول بنیادی می نامند

انواع سلول بنیادی:1_سلول های بنیادی جنینی 2_سلول های بنیادی موجود در بندناف 3سلول بنیادی بالغ

1_سلول های بنیادی جنینی:زمانی معادل 8 تا 12 روز  بعد از ترکیب اسپرماتوزویید(سلول جنسی نر)و تخمک(سلول جنسی ماده)و آمیزش این دو سلول با یکدیگر ، سلول های بنیادی جنینی شروع به فعالیت ، تولید و تکثیر می کنند و لایه های مختلف جنین( اکتودرم  مدودرم و آندودرم) و کلیه اعضا ، سر، سینه، گردن، کبد معده کلیه و...  را به وجود می آورند کار این سلول های بنیادی جنینی تا ایجاد یک جنین کامل در وجود مادر ادامه می یابد.

2_سلول های بنیادی بند ناف:زمانی که نوزادبه  دنیا می آید بند نافی که به ناحیه ناف نوزاد متصل است،به دلیل داشتن ارتباط خونی نوزاد و مادر و تغذیه و رشد جنین از وجود مادر،این بند ناف دارای هزاران سلول بنیادی می باشد.

نکته:از زمان خلقت انسان تا حدود پنج سال قبل که وجود سلول های بنیادی در بند ناف نوزاد  نو رسیده مشخص نشده بود،با تولد نوزادان بند ناف متصل به وجود نوزاد دور ریخته می شد اما با کشف معلومات سلول های بنیادی و پی بردن به وجود سلول های بنیادی در بند ناف نوزاد ، این امکان وجود دارد که این بند ناف را منجمد کرد ودر شرایط خاص نگهداری کرد تا در صورت بروز بیماری صعب العلاج در زندگی آینده نوزاد،از سلول های بنیادی موجود در بند ناف استفاده کنند امروزه در ایران پژوهشکده سلول های بنیادی شیراز ،عمل منجمد کردن و نگهداری بندناف را انجام می دهد.

3_سلول های بنیادی بالغ:از زمان تولد تا پایان عمر،انسان ها دارای انواعی از سلول های بنیادی در مغز، کبد ،لوزالمعده و پوست هستند اما مرکز اصلی سلول های بنیادی در مغز قرمز استخوان جای دارد به این دسته از سلول های بنیادی موجود در مغز قرمز استخوان ،سلول های بنیادی بالغ گفته می شود.

بدن انسان های بالغ به واسطه برخورداری از سلول های بنیادی بالغ ،توانایی بهبود ،درمان و رفع نا راحتی های جسمی را دارد برای روشن شدن مطلب ذکر شده به ذکر مثالی می پردازیم،زخمی را تصور کنید که در نقطه ای از بدن مثلا دست ایجاد می شود  در این هنگام بدن برای ترمیم زخم ایجاد شده به ترشح پیغام ارسال کنندگانی از محل ایجاد زخم، به مغز قرمزاستخوان(جایگاه اصلی استقرار سلول های بنیادی) می پردازد و مغز قرمزاستخوان را وادار به ترشح سلول های بنیادی می نماید سلول های بنیادی آزاد شده از مغز استخوان اینبار با پیغام رسان های  دسته دوم ،سلول های بنیادی را به محل ایجاد زخم می برند تا زخم ایجاد شده را ترمیم نمایند

در مورد بهبود و درمان بیماری های صعب العلاج هم باید بهبودی به همین طریق صورت گیرد ،ولی چرا بیماری بروز می کند و پس از ایجاد علامت بیماری در وجود افراد، با سلول های بنیادی موجود در مغزقرمز استخوان، درمان بیماری به طور خودکار انجام نمی  گیرد،سوالی است که در ادامه این مطلب به آن می پردازیم.

حداوند در خلقت آدمی ، سیستمی را در وجود انسان خلق کرده است که وظیفه دفاع بدن در مقابل ویروس ها باکتری ها و میکروب ها و قارچها و عوامل خارجی ، بر عهده  این سیستم است که سیستم ایمنی یا سیستم دفاعی  نام دارد سلول های تشکیل دهنده این سیستم شامل: لنفوسیت ها ،مونوسیت ها و فاگوسیتوزها یا بیگانه خوارها می باشد کار مثبت سیستم دفاعی دفاع و حفاظت بدن در مقابل هر عامل خارجی مزاحم است. وقتی یک عامل خارجی،مثلا یک سوزن یا چوب ریز، وارد دست یا پای انسان شود سلول های ایمنی بیگانه خوار برای محافظت بدن،  به این عامل خارجی حمله می کننذ در مورد باکتری ها ،ویروس ها و میکروب ها هم به همین روش ، سلول های ایمنی خاص(لنفوسیت ها یا مونوسیت ها)عمل دفاع بدن صورت می گیرد.

دسته ای از بیماریهادر زندگی مبتلایان به این بیماری ها وجود دارد  که به دلیل نقص در سیستم ایمنی بدن به  وجود می آید که این بیماری ها را بیماری های خود ایمنی یا auto  imeny)) می نامند.

زمانی که عامل خارجی و مزاحم بدن وارد گردش خون شود ،بدن به واسطه وجود سیستم ایمنی و بیگانه خوارها ، با عامل خارجی به مقابله می پردازد.در بیماری های خودایمنی سیستم ایمنی همانطور که به باکتری ها ،میکروب ها و عوامل مزاحم حمله می کند،در  بیماری های خود ایمنی به بافت هدف حمله می کند و بیماری خود ایمنی را به وجود می آورد،به عنوان مثال این بافت هدف مورد حمله سیستم ایمنی ممکن است روده  باشد و بیماری کولیت روده را ایجاد کند ،ممکن است مفاصل و استخوان ها باشند و بیماری رماتیسم مفصلی و آرترز  و آرترایتیت را ایجاد کند ، ممکن است لوزالمعده یا پانکراس را مورد حمله قرار دهد و دیابت نوع یک را ایجاد کند ،ممکن است با حمله به اعصاب حسی و حرکتی باعث ایجادبیماری هایMSوALS شودو... که ذکر ده ها بیماری خود ایمنی در این مختصر نمی گنجد و ما برای روشن شدن مطلب، به ذکر چند بیماری ،ذکر شده اکتفا می کنیم.

بعد از ایجاد بیماری صعب العلاج و پیدایش نشانه های بیماری در وجود بیمار،چرا با وجود سلول های بنیادی بالغ در مغز قرمز استخوان افراد، بیماری صعب العلاج ایجاد شده بهبود نمی یابد در اینجا سیستم ایمنی باز هم از آزاد سازی سلول های بنیادی از مغز قرمز استخوان ،جلوگیری می کند و مانع آزاد سازی سلول های بنیادی از مغز استخوان و تکثیر این سلول ها در جریان خون می شود پس به طور کلی سیستم ایمنی هم بیماری خود ایمنی را به وجود می آورد و همین طور مانع از بهبود بیماری می شود.

کاربرد سلولهای بنیادی در درمان بیماری ها:استفاده از سلول های بنیادی جنینی به دلایلی دارای محدودیت است که این دلایل عبارتنداز:

1_مسایل اخلاقی و اجتماعی

2_ استفاده از سلول های بنیادی جنینی ،در یک جنین در حال رشد ،زندگی جنین را به خطر می اندازد و به مرگ جنین در حال رشد می انجامد.

3_در صورت برداشت سلول های بنیادی جنینی از یک جنین در حال رشد، و به کاربردن این سلول ها در شخص بیمار ،امکان رشد بی رویه سلول های بنیادی جنینی و تشکیل تومور در بافت  مورد بازسازی با سلول های بنیادی ،و پس زدن پیوند به وسیله سیستم دفاعی شخص میزبان ،وجود دارد

در مورد سلول های بنیادی موجود در بند ناف در نوزادان تازه متولد شده ،امکان نگه داری و منجمد کردن بند ناف نوزاد ،ونگه داری بند ناف منجمد شده به مدت سی سال وجود دارد تا  درزندگی آینده نوزاد متولد شده از  این بند ناف انجماد یافته در صورتی که دچار بیماری صعب العلاجی شود می توان استفاده کرد .امروزه در پژوهشکده سلول های بنیادی شهر شیراز این کار انجام می گیرد،

امکان استفاده از سلول های بنیادی بالغ موجود در مغز قرمز استخوان ،برای درمان بیماری ها  به طور طبیعی،به دلیل ممانعت سیستم دفاعی وجود ندارد،اما آیا روشی وجود دارد که انسان این سلول ها را در درمان بیماری ها به کار گیرد؟

سلول های بنیادی بالغ در مغز قرمز استخوان انسان های بالغ،به سه نوع تقسیم بندی می شوند که عبارتند از: _سلول بنیادی ندانشیمالت nedanshimalt stem cell  2_سلول بنیادی آندوژرمینال andojherminal stem cell 3_سلول بنیادی هموژنی ال hemojhenial stem cell

هر نوع ازاین سه نوع سلول بنیاذی باز سازی و ترمیم بافتی از بدن را بر عهده دارد انسانی را در نظر بگیرید که چهل یا پنجاه سال ،یا مدت زمان بیشتری از سن او می گذرد با گذشت زمان از سن انسان،اعضای مختلف بدن انسان دچار اندکی فرسودگی می شوند که بدن برای باز سازی و جبران این نقصان مقدار کمی از انواع سلول های بنیادی بالغ را ترشح می کند اما این ترشح سلول های بنیادی از مغز استخوان،آنقدر اندک است که تنها برای جبران نقص جزیی در بافت ها کاربرد داردو برای درمان بیماری ها کاری از پیش نمی برد.

امروزه روشی که در دنیا ،برای درمان بیماری ها با استفاده از سلول های بنیادی بالغ ، به کار می رود به این صورت است که پس از گرفتن خون از بدن بیمار ،که خون گرفته شده دارای مقدار کمی سلول های بنیادی بالغ برای ترمیم بافت ها و سلول های بنیادی بالغ از نوع هموژنی ال ،که سلول های بنیادی نوع هموژنی ال وظیفه ساختن گلبول های سفید گلبول های قرمز و پلاکت ها را در خون انجام می دهند ، این خون گرفته شده از بیمار را وارد دستگاه جداسازی کننده  ، که در این دستگاه عمل جداسازی سلول های بنیادی از خون بیمار انجام می گیرد، وارد می کننذ بعد از جدا سازی سلول های بنیادی به آن ها مارکت( فرمان هدایت به سمت بافت مورد نظر برای باز سازی) اضافه می کنند .بعد از انجام کار جدا سازی سلول های بنیادی،  برای تزریق به بدن بیمار  از آمپول های ضعیف کننده سیستم ایمنی جهت  ضعیف نمودن سیستم ایمنی وجلوگیری از پس زدن سلول های بنیادی تزریق شده استفاده می کنند،و سلول های بنیادی را به بیمار تزریق می کنند.

درصد بهبودی درمان  یک بیمار با استفاده از سلول های بنیادی به عوامل زیر بستگی دارد

1_سن بیمار 2_نوع بیماری 3_مدت ابتلای بیمار به بیماری قابل درمان با سلول های بنیادی یا سابقه بیماری 4_عوارضی که بیماری مورد نظر در وجود بیمار بر جا گذاشته است

در درمان با سلول های بنیادی ،هراندازه سن بیمارتحت درمان کمتر باشد درصد بهبودی بالاتر می رود.نوع بیماری مورد درمان با سلول  های بنیادی هم در درصد بهبودی مهم است مثلا بیماری های عصبی مشکل تر درمان می شوند زمان ابتلای بیمار به بیماری مورد نظر هم مهم است هرچه زمان و سابقه بیماری کمتر باشد ،بیماری راحت تر درمان می شود .و در پایان میزان عوارضی است که بیماری مورد نظر در وجود بیمار بر جای گذاشته است هر چه این عوارض بیشتر باشد درصد بهبودی کمتر است.

در پایان باید این نکته را مورد توجه داشته باشیم که مصرف نکردن شیرینی جات به منظور جلوگیری از اسیدی شدن خون،عدم مصرف گوشت قرمز به واسطه داشتن اسید اوریک،مصرف نکردن لبنیات به واسطه داشتن قند لاکتوز که جلوی تکثیر سلول های بنیادی را می گیرد،و ورزش روزانه و پرهیز از استرس و مشروبات الکلی و دخانیات ، عواملی هستند که به جلوگیری از نقص سیستم ایمنی و بروز بیماری های خود ایمنی و تولید و تکثیر سلول های بنیادی کمک می کنند.

 

+ نوشته شده در  جمعه بیست و پنجم فروردین 1391ساعت 8:10  توسط سامان زمانی | 

                                        داروهای شیمیایی

از دیرباز تا به امروز تلاش های دانشمندان و محققان علوم پزشکی برای پیشگیری ، کنترل و درمان احتمالی بیماری ها و ناراحتی های جسمی و روحی در  آدمی ادامه داشته است ، اما این تلاش ها و فعالیت ها  برای درمان قطعی ،نه کنترل  بیماری ها،(به استثنای برخی از بیماری های عفونی که با آنتی بیوتیک ها به راحتی درمان می شوند) به هیچ نتیجه قطعی و قابل ذکر نرسیده است .

در مورد کنترل بیماری ها و جلوگیری از پیدا شدن عوارض سوء بیماری ، محققان و دانشمندان علم پزشکی تا به امروز موفق به کشف تعدادی از داروهای شیمیایی شده اند که این داروهای شیمیایی اگرسرسوزنی بهره در کنترل و درمان شماتیک ،غیرریشه ای و قطعی بیماری داشته باشند ، دارای انبوهی از عوارض جانبی شناخته شده هستند که ممکن است هر مصرف کننده از این داروهای شیمیایی را  گرفتارنماید.

ولی نباید فراموش کرد که استفاده از این داروها ،حتی با دارا بودن عوارض جانبی فراوان، در مواقع نیاز بیماران از اهمیت  بسیار بالایی برخوردار است.

علاوه بر عوارض جانبی داروهای شیمیایی  که انسان از این داروها  برای درمان بیماری ها استفاده می کند  و نا خواسته ممکن است دچار عوارض جانبی استفاده از این داروها گردد، مشکل دیگری که وجود دارد ،عدم درمان قطعی بیماری ها میباشد بطو ری که به جرعت می توان گفت که غیر از درمان قطعی برخی بیماری های عفونی ، بیماری شناخته شده و قابل درمان ،که با استفاده وکنترل داروهای شیمیایی به  طور قطع درمان شود، وجود ندارد. بعنوان مثال  یک بیمار مبتلا به فشارخون ، یک بیمار مبتلا به چربی خون ، یک بیمار مبتلا به دیابت نوع(2) یک بیمار مبتلا به کم کاری یا پرکاری  تیرویید و.... این بیماران برای کنترل بیماری خود ناچارند از این داروهای شیمیایی بطور مستمر استفاده کنند، تا زمانی که بیماراز داروی شیمیایی استفاده می کند ،بیماری کنترل می شود، اما همینکه حتی یکروزبیمار مصرف دارو را قطع کند نشانه  بیماری باز می گردد و درمان قطعی بوسیله داروهای شیمیایی عملأ وجود ندارد.

                                                      

+ نوشته شده در  سه شنبه پانزدهم فروردین 1391ساعت 12:15  توسط سامان زمانی | 

                                                        بزم نوروز

جشن نوروز است روز شادی و دیدار  دوست                    گل که جای خویش دارد، خار هم خوش رنگ و بوست

با   نسیم    نو  بهاری  از  دل    تاریک   خاک                       ای  بسا گل های رنگارنگ در  اطراف  جوست

بزم گلشن را نگر ،  با بانگ بلبل  رقص   گل                       دشت و صحرا را ببین سبزینه پوش و لاله  روست

بین  برگ  نوجوان  با شاخه های  سبز و تر                        کاش  می دانستم آخر ،   بر سر چه ،  گفتگوست

قلب شبنم از هوای کیست این سان پر  فروغ                   در  چمن پروانه  حیرانم   کرا   در    جستجوست

جان ز فرط  شوق می ترسم برون آید ز  تن                         بسکه  شور نو  بهاری  در  وجودم  موبه  موست

سال نو  تحویل کن با دوست گرد  هفت سین                     دوستان  خوب را  چون جان  و  تن  با هم نکوست

سبزه و سیر و سمنو ،سکه و سیب و  سماق                     سین هفتم سنجد خوشرنگ چون سیمای دوست

پرتو   نوروزی  خورشید   بر دل  های    پیر                           گرمی  عشق و جوانی می دهد تا  مغز  و   پوست

زندگی هر لحظه اش عید است و  نوروز  و  بهار                 ای (( مجیدی )) تا  دلت  روشن  به  نور   آرزو   ست

+ نوشته شده در  شنبه پنجم فروردین 1391ساعت 9:28  توسط سامان زمانی |